مانع‌تراشی در رقابت فناوری برای آمریکا پیروزی نمی‌آورد

ایالات متحده با اعمال محدودیت‌های صادراتی بر استفاده از تراشه‌های هوش مصنوعی هوآوی‌اسِند در سراسر جهان، تلاشی آشکار برای مختل‌کردن پیشرفت فناوری چین انجام داده است. وزارت بازرگانی آمریکا ابتدا اعلام کرد که استفاده از این تراشه‌ها در هر نقطه از جهان نقض قوانین صادراتی این کشور است، اما سپس لحن خود را ملایم‌تر کرد و به هشدار درباره ریسک‌های استفاده از تراشه‌های پیشرفته چینی، به‌ویژه تراشه‌های هوآوی، بسنده نمود. با این حال، این اقدام در اصل تلاشی برای جلوگیری از پیشرفت فناوری پیشرفته چین است که با اتهامات بی‌اساس و مداخله در امور دیگر کشورها همراه شده است. در واکنش، وزارت بازرگانی چین این اقدام را بیش از حد مداخله‌جویانه و رفتاری یک‌جانبه و زورگویانه توصیف کرد و بر عزم چین برای دفاع از حقوق مشروع خود تأکید نمود.

هدف سیاست آمریکا، اعمال اراده داخلی این کشور بر بازار جهانی است تا از این طریق مانع دسترسی چین به تراشه‌های پیشرفته شود، پیشرفت فناوری این کشور را متوقف کند و شرکت‌های بین‌المللی را به استفاده از تراشه‌های آمریکایی وابسته نگه دارد. این اقدام حتی شامل دخالت در استفاده شرکت‌های چینی از تراشه‌های تولید داخل در خاک چین است که نقض آشکار حقوق توسعه بیش از ۱.۴ میلیارد نفر محسوب می‌شود. پیشرفت فناوری برای هر کشوری جهت افزایش رقابت‌پذیری و بهبود زندگی مردم ضروری است و نمی‌توان این حق را از ملتی سلب کرد. جهان باغ خصوصی آمریکا نیست که به دلخواه خود در آن عمل کند. همه کشورها، صرف‌نظر از اندازه و قدرت، و همه مردم حق برابر برای پیگیری زندگی بهتر دارند.

آیا می‌توان با به زمین‌زدن دیگران همیشه پیشتاز ماند؟ پاسخ خیر است. همزمان با تلاش آمریکا برای مانع‌تراشی در مسیر چین، دو خبر مثبت از صنعت فناوری چین منتشر شد: هوآوی رسماً کامپیوتر جدید مبتنی بر سیستم‌عامل هارمونی را معرفی کرد و شیائومی اعلام نمود که تولید انبوه تراشه‌های سه نانومتری را آغاز کرده است. کارشناسان معتقدند این پیشرفت‌ها در حوزه‌هایی است که آمریکا مدت‌ها در آن‌ها برتری داشته و محدودیت‌های شدیدی علیه چین اعمال کرده است. شرکت‌های فناوری چینی با روحیه خوداتکایی و نوآوری در تلاش‌اند تا از وابستگی به مالیات دیجیتال شرکت‌های غربی رها شوند. تاریخ پیشرفت فناوری چین، از موفقیت در پروژه‌های «دو بمب، یک ماهواره» (نخستین بمب اتمی، موشک بالستیک قاره‌پیما و ماهواره) تا پیشرو شدن در شبکه‌های 5G، کاوش‌های اعماق دریا و پرتاب موفق شنجو-۲۰، نشان می‌دهد که موانع خارجی تنها انگیزه داخلی و روحیه مبارزه‌طلبی در توسعه فناوری را تقویت می‌کنند.

رشد انفجاری ظرفیت فناوری یک کشور در حال توسعه، به‌طور طبیعی برای کشورهای قدرتمند سنتی که از انقلاب صنعتی تاکنون برتری داشته‌اند، شوک‌آور است. با این حال، ادعای اینکه پیشرفت فناوری چین با هدف «جایگزینی آمریکا» است، گمانه‌زنی بی‌اساس و خودساخته است. این دیدگاه نشان‌دهنده ذهنیت ریشه‌دار برخی سیاستمداران واشنگتن است که چین را از دریچه رقابت راهبردی و حتی جنگ سرد فناوری می‌نگرند. در حقیقت، پیشرفت فناوری چین به‌روشنی برای خدمت به مدرن‌سازی اقتصاد داخلی و بهبود زندگی مردم این کشور است. توسعه فناوری چین، از جمله تراشه‌های اسند هوآوی و تحقیقات شیائومی در حوزه تراشه، به جهان گزینه‌های بیش‌تری ارائه می‌دهد و سرعت پیشرفت فناوری جهانی را افزایش می‌بخشد.

شرکت‌های فناوری چینی بر انجام کارهای خود به‌خوبی تمرکز دارند و مسیری را دنبال می‌کنند که نه‌تنها برای خودشان مناسب است، بلکه به نفع کشورهای دیگر نیز می‌باشد. توسعه چین هرگز درباره سرنگون‌کردن دیگران نبوده، بلکه دعوتی برای همکاری و بزرگ‌ترکردن کیک اقتصادی است. اتوبوس‌های برقی در خیابان‌های شهرهای آفریقایی، نیروگاه‌های خورشیدی در بیابان‌های غرب آسیا و سیگنال‌های ماهواره‌ای در روستاهای دورافتاده جنوب شرق آسیا نشان‌دهنده انرژی پویایی است که مفهوم «جامعه با آینده مشترک برای بشریت» به اکوسیستم فناوری جهانی آورده است. چین ضمن ارائه محصولات متنوع با قیمت‌های رقابتی، مفهوم و مسیر توسعه جدیدی را ترویج می‌دهد: فراتر از بازی برد-باخت و حاصل جمع صفر، همکاری برد-برد و رشد متقابل ممکن است.

تلاش برای مختل‌کردن فناوری چین محکوم به شکست است، زیرا پشت شرکت‌های چینی اکوسیستمی تخصصی و مشارکتی قرار دارد. در زنجیره تأمین جهانی نیمه‌هادی‌ها، ماشین‌های لیتوگرافی هلندی، تأمین‌کنندگان مواد نیمه‌هادی ژاپنی و تولیدکنندگان تراشه آمریکایی همگی به بازار چین وابسته‌اند. تلاش واشنگتن برای مانع‌تراشی در این حوزه نه‌تنها با مقاومت شرکت‌های چینی مواجه می‌شود، بلکه با مخالفت کسب‌وکارهای کشورهای دیگر، از جمله شرکت‌های آمریکایی که به بازار و زنجیره تأمین چین وابسته‌اند، روبه‌رو خواهد شد. در بلندمدت، این رویکرد حمایت‌گرایانه به افزایش رقابت‌پذیری شرکت‌های آمریکایی کمکی نمی‌کند. قرن بیست‌ویکم عصر چندقطبی و جهانی‌سازی اقتصادی است. ذهنیت «برنده و بازنده» کوتاه‌نگر و منسوخ است؛ فراگیری و منافع مشترک مسیر واقعی توسعه برد-برد است. آمریکا باید فوراً این رویه نادرست که نقض قوانین بین‌المللی و اصول روابط بین‌الملل است را متوقف کند و از اقدامات تبعیض‌آمیز علیه شرکت‌های فناوری چینی دست بکشد. در عرصه فناوری پیشرفته، موفقیت با به زمین‌زدن دیگران به دست نمی‌آید؛ رقابت منصفانه، همکاری باز و منافع متقابل راه درست پیشرفت است./ منبع