ایران قادر خواهد بود تهدیدات مالی آمریکا را نادیده بگیرد
ایالات متحده پس از ناکامیهای نظامی و دیپلماتیک، جنگ اقتصادی شدیدی را علیه ایران آغاز کرده است، اما تهران میتواند با اتکا به شبکههای تجاری خود در برابر این فشارها مقاومت کند.
به گزارش اطلس دیپلماسی، یادداشتی با عنوان «ایران قادر خواهد بود تهدیدات مالی آمریکا را نادیده بگیرد» در اکونومیست (Economist) منتشر شده است. این یادداشت بررسی میکند که چگونه شکست تلاشهای نظامی و دیپلماتیک دولت آمریکا در قبال تهران، واشنگتن را به سوی تشدید فشار اقتصادی و تحریمهای مالی سوق داده است، فشارهایی که با وجود چالشهای شدید اقتصادی ایران، به دلیل ساختارهای دور زدن تحریمها و پیچیدگیهای سیاست بینالملل ممکن است به نتیجه مطلوب نرسد. در ادامه، چکیده این یادداشت را میخوانید.
دولت ایالات متحده پس از شکست عملیات نظامی و ناکامی در دستیابی به توافقات دیپلماتیک برای مهار تهران، رویکرد خود را تغییر داده و تلاش میکند با وارد کردن ضربات سنگین اقتصادی، ساختار حاکمیتی ایران را تضعیف کند. واشنگتن در همین راستا از طرح جدیدی با عنوان عملیات «طرد اقتصادی» رونمایی کرده است که شامل مسدود کردن کامل صادرات نفت، افزایش فشار بر شرکای تجاری و هدف قرار دادن شبکههای انتقال پول این کشور میشود. با این حال، اجرای این تحریمهای سختگیرانه با چالشهای ساختاری و ریسکهای بالایی برای سیستم مالی جهان همراه است و کشورهای همکار با آمریکا تمایلی به اجرای فوری و کامل آن ندارند.
اقتصاد ایران در حال حاضر با شرایط بسیار دشواری دستبهگریبان است؛ کاهش شدید ارزش ریال، صعود سرسامآور نرخ تورم، کمبود سوخت ناشی از آسیب دیدن پالایشگاهها و بحران درآمدهای نفتی به دنبال مسدود شدن صادرات، فشارهای معیشتی بیسابقهای را بر جامعه تحمیل کرده است. واشنگتن امیدوار است که این نابسامانیهای اقتصادی، اراده نیروهای نظامی و عمومی را درهم بشکند و زمینه را برای تغییرات بنیادین فراهم کند. با این وجود، چین به عنوان اصلیترین خریدار نفت ایران و امارات به عنوان یکی از مراکز کلیدی مبادلات مالی، منافع و معادلات پیچیدهای دارند که مانع از همراهی کامل و بیقیدوشرط آنها با سیاستهای تحریمی واشنگتن میشود.
مقامات ارشد جمهوری اسلامی ایران ضمن اذعان به مشکلات و چالشهای عمیق اقتصادی، تاکنون رویکردی تدافعی و در عین حال سرسختانه در برابر فشارهای واشنگتن اتخاذ کردهاند. تهران با بهرهگیری از شبکههای پنهان و پیچیده تجاری و مالی تلاش میکند اثرات تحریمها را خنثی کند و همزمان هشدار داده است که هرگونه همراهی کشورهای منطقه با اقدامات آمریکا میتواند هزینههای امنیتی سنگینی به دنبال داشته باشد. علاوه بر این، تجربه نشان داده است که فشارهای اقتصادی شدید همواره به نتیجه سیاسی مدنظر ایالات متحده منتهی نمیشود و حتی ممکن است انگیزه مقابلهبهجلوی منطقهای را تقویت کند.
در نهایت، راهبرد جدید واشنگتن برای اقتصاد ایران تلاشی پرمخاطره برای گریز از یک چرخه جدید درگیری نظامی است. اما سوابق قبلی نشان میدهد محاسبات ایالات متحده درباره میزان استقامت اقتصادی و اجتماعی ایران بارها با خطا مواجه شده است و این سیاست جدید نیز این پتانسیل را دارد که پیامدهای معکوس به بار آورد./ منبع
