قطبنمای اخلاقی از دست رفته: سیاست خارجی آمریکا در سال ۲۰۲۵
تخریب نهادهای دیپلماتیک و حذف حقوق بشر از اولویتهای سیاست خارجی، جایگاه اخلاقی آمریکا را در جهان نابود کرده است.
به گزارش اطلس دیپلماسی، مقالهای با عنوان «قطبنمای اخلاقی از دست رفته: سیاست خارجی آمریکا در سال ۲۰۲۵» به قلم برایان کاتولیس (Brian Katulis) در مؤسسه خاورمیانه (Middle East Institute) منتشر شده است. این مقاله به نقد عملکرد یازدهماهه دولت دوم دونالد ترامپ میپردازد و استدلال میکند که واشنگتن با خروج از چارچوبهای ارزشمحور، رویکردی صرفاً معاملاتی و غیرقابل پیشبینی را برگزیده است. نویسنده معتقد است که تخریب نهادهای دیپلماتیک و حذف حقوق بشر از اولویتهای سیاست خارجی، جایگاه اخلاقی آمریکا را در جهان بهویژه در غرب آسیا بهطور کامل نابود کرده است. در ادامه، چکیده مطلب آمده است.
دولت دوم دونالد ترامپ در سال ۲۰۲۵ با مجموعهای از اقدامات جنجالی، آنچه را که میتوان «قطبنمای اخلاقی» سیاست خارجی آمریکا نامید، بهکلی از بین برده است. در سطح داخلی و بینالمللی، عفو ۱۵۰۰ نفر از محکومان حمله به کنگره در سال ۲۰۲۱، نخستین سیگنال از تضعیف حاکمیت قانون و ارزشهای دموکراتیک بود. در حوزه نهادی، انحلال آژانس توسعه جهانی ایالات متحده (USAID) و تعلیق گسترده کمکهای خارجی، ضربه مهلکی به «قدرت نرم» آمریکا وارد کرد. برآوردها نشان میدهد که لغو برنامههای امدادی میتواند منجر به مرگ پانصد تا هفتصد هزار نفر در سال در مناطق محروم جهان شود. همچنین، حذف ردیابی موارد نقض حقوق بشر مانند آزادی تجمعات، حقوق زنان و اقلیتها از گزارشهای سالانه وزارت امور خارجه، عملاً بهمعنای عقبنشینی واشنگتن از نقش سنتی خود بهعنوان دیدهبان حقوق بشر در جهان است.
در منطقه غرب آسیا، سیاستهای ترامپ آمیزهای از نتایج سریع تاکتیکی و فقدان راهبرد بلندمدت بوده است. اگرچه دولت او در دستیابی به آتشبس دوم در غزه و بازگرداندن گروگانهای اسرائیلی نقش داشت، اما حمایت بیقید و شرط از حملات گسترده ماه ژوئن به زیرساختهای هستهای و نظامی ایران، بدون ترسیم چشماندازی برای «روز بعد»، منطقه را در وضعیت تعلیق قرار داده است. راهبرد امنیت ملی ۲۰۲۵ (NSS) که بر پایه «برخورد تمدنی» بنا شده، صراحتاً اعلام میکند که آمریکا باید از «سرزنش کردن» کشورهای منطقه بهویژه پادشاهیهای حاشیه خلیج فارس برای اصلاحات سیاسی دست بردارد. این رویکرد، اگرچه مورد استقبال متحدان سنتی آمریکا نظیر عربستان و اسرائیل قرار گرفته، اما با نادیده گرفتن حقوق اساسی مردم و ترویج حکمرانی غیرپاسخگو، بنیادهای ثبات پایدار در منطقه را سست کرده است.
علاوه بر این، درهمتنیدگی منافع تجاری خانواده ترامپ با دولتهای منطقه و ادبیات تند علیه پناهندگان، تصویر آمریکا را بهعنوان کشوری آرمانگرا تخریب کرده است. اظهارات توهینآمیز اخیر رئیسجمهور آمریکا علیه مهاجران سومالیایی و تضعیف برنامههای جهانی سلامت مانند پپفار (PEPFAR)، نشاندهنده تغییر جهت از ارزشهای جهانی بهسمت یک ملی افراطی است. این «خلع سلاح اخلاقی»، نهتنها نفوذ معنوی آمریکا را کاهش داده، بلکه فرصتهای گفتوگو درباره اصول و ارزشهایی که ضامن رفاه و امنیت بلندمدت هستند را از میان برده است. در نهایت، میراث سال ۲۰۲۵ برای سیاست خارجی آمریکا، گذار از یک رهبری ارزشمحور به یک بازیگر معاملاتی محض است که تنها بر پایه قدرت سخت و منافع اقتصادی آنی حرکت میکند./ منبع
