دستور جدید ترامپ برای کاهش قیمت داروها: راه‌حل یا شعار سیاسی؟

یکی از عواملی که باعث می‌شود قیمت داروها در ایالات متحده بسیار بالا باشد، پیچیدگی سیستم بهداشت و درمان آمریکاست. این سیستم شامل بیمه‌های خصوصی، یارانه‌های شغلی و برنامه‌های دولتی مانند Medicare و Medicaid است. در مقابل، بسیاری از کشورهای دیگر که سیستم‌های بهداشتی متمرکزی دارند، می‌توانند با داروسازان مذاکره کرده و قیمت داروها را پایین بیاورند. من در مقاله‌ای که در سال ۲۰۲۱ منتشر شد، دیدم که داروهای تجویزی در آمریکا به‌طور میانگین دو تا چهار برابر بیشتر از کشورهایی مانند استرالیا، کانادا و فرانسه هستند.

ترامپ و جو بایدن، هر دو سعی کرده‌اند قیمت داروها را کاهش دهند، به‌ویژه داروهایی که برای درمان بیماری‌های حیاتی مانند انسولین ضروری هستند؛ اما واقعیت این است که هیچ‌کدام از این تلاش‌ها تاکنون موفق نبوده است. ترامپ در این زمینه به لابی‌گری قدرتمند داروسازان و کمک‌های مالی آن‌ها به اعضای کنگره اشاره کرده است.

فرمان اجرایی ترامپ بسیار گسترده‌تر از تلاش‌های قبلی برای کاهش قیمت داروهاست، اما جزئیات آن هنوز به‌طور کامل مشخص نیست. هدف اصلی این فرمان این است که قیمت‌های دارو در ایالات متحده مشابه قیمت‌های دارو در کشورهای دیگر باشد. یکی از پیشنهادات کلیدی، اعطای وضعیت «ملت محبوب‌ترین» (Most Favoured Nation) به ایالات متحده است. این یعنی شرکت‌های دارویی باید قیمت‌های داروهای خود را با ارزان‌ترین قیمت در کشورهای دیگر تطبیق دهند. البته باید بگویم که این ایده با مشکلاتی روبرو است، از جمله مسائل ایمنی و قوانین تجاری که واردات دارو از کشورهای دیگر را دشوار می‌کند.

با این که ترامپ تلاش کرده این فرمان را به‌عنوان یک اقدام انقلابی معرفی کند، من به شدت معتقدم که اجرای این طرح با موانع زیادی روبرو خواهد بود. یکی از مشکلات اصلی این است که شرکت‌های دارویی ممکن است تصمیم بگیرند از کشورهای خارجی که داروهای خود را ارزان‌تر می‌فروشند، خارج شوند تا سود خود را حفظ کنند. همچنین، واردات دارو از کشورهای خارجی ممکن است با مشکلات ایمنی و قوانین تجاری روبرو شود.

وقتی ترامپ جزئیات فرمان خود را اعلام کرد، سهام شرکت‌های دارویی بزرگ مانند Pfizer، Eli Lilly و GSK به طور چشمگیری کاهش یافت؛ اما پس از آن که جزئیات بیشتری از طرح ترامپ اعلام شد، سهام این شرکت‌ها به سرعت بهبود پیدا کرد. این نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاران انتظار ندارند که این طرح اثر فوری و بزرگی بر کاهش قیمت داروها داشته باشد.

گروه‌های صنعتی فعال در حوزه داروسازی به شدت مخالف این فرمان اجرایی هستند. آن‌ها معتقدند که این طرح می‌تواند به کاهش عرضه داروها و کاهش بودجه‌های تحقیقاتی منجر شود. علاوه بر این، برخی از آن‌ها هشدار داده‌اند که واردات قیمت‌های دارو از کشورهای دیگر ممکن است تأثیر منفی بر کیفیت داروها و نوآوری در صنعت داروسازی داشته باشد. در مقابل، من متوجه شدم که آلن ساگر، استاد سیاست‌گذاری سلامت در دانشگاه بوستون، به این انتقادات شک دارد و پیشنهاد کرده است که ممکن است راه‌های دیگری برای تأمین هزینه‌های تحقیقاتی وجود داشته باشد.

آلن ساگر در تحلیل خود گفته است که حتی اگر شرکت‌های دارویی تخفیف‌های زیادی بر روی قیمت‌های خود اعمال کنند، این هنوز هم ممکن است تغییری واقعی در قیمت‌ها ایجاد نکند. او همچنین به لزوم توجه رئیس‌جمهور به این موضوع در طولانی‌مدت اشاره کرده و گفته که این فرمان ممکن است با توجه به تغییرات مکرر سیاست‌های ترامپ، اثرات محدودی داشته باشد.

در نهایت، فرمان اجرایی ترامپ در مورد کاهش قیمت داروهای تجویزی در ایالات متحده به نظر می‌رسد که گام مثبتی باشد، اما به دلایل مختلف، از جمله عدم شفافیت جزئیات اجرایی و چالش‌های موجود در صنعت داروسازی، اثرات واقعی آن هنوز نامشخص است. این اقدام ممکن است به تدریج بر قیمت‌ها اثر بگذارد، اما پیش‌بینی من این است که تاثیر فوری آن محدود خواهد بود و ممکن است با مقاومت‌هایی از سوی صنعت داروسازی مواجه شود./منبع