طرح محرمانه پنتاگون برای احیای دکترین جنگ سرد و کاهش آستانه جنگ هستهای
وزارت دفاع آمریکا با بازنگری محرمانه راهبرد هستهای خود، بهدنبال توسعه تسلیحات تاکتیکی و ادغام نبردهای متعارف و اتمی است.
به گزارش اطلس دیپلماسی، یادداشتی با عنوان «طرح محرمانه پنتاگون برای احیای دکترین جنگ سرد و کاهش آستانه جنگ هستهای» به قلم جو سیرینسیونی (Joe Cirincione) در بولتن دانشمندان اتمی (Bulletin of the Atomic Scientists) منتشر شده است. این یادداشت به بررسی بازنگری راهبردی و محرمانه وزارت دفاع آمریکا میپردازد که با هدف گسترش گزینههای هستهای در میدان نبرد، مرز میان جنگ متعارف و اتمی را کمرنگ کرده و خطر درگیری ناخواسته جهانی را بهشدت افزایش میدهد. در ادامه، چکیده مطلب آمده است.
یک بازنگری راهبردی محرمانه در پنتاگون در حال انجام است که میتواند یکی از پرمخاطرهترین رویکردهای دوران جنگ سرد، یعنی تکثیر سلاحهای هستهای تاکتیکی و کاربرد زودهنگام آنها در درگیریهای متعارف را احیا کند. این دکترین تفکری را زنده میکند که در دهه ۱۹۵۰ شکل گرفت؛ دورانی که سلاحهای هستهای نه بهعنوان ابزار بازدارندگی نهایی، بلکه تسلیحاتی قابل استفاده در میدان نبرد تلقی میشدند و در نهایت زرادخانههای جهان را در اواخر دهه ۱۹۸۰ به اوج ۷۰ هزار کلاهک رساندند. اگرچه کاهشهای یکجانبه سال ۱۹۹۱ ارتش و ناوگان سطحی آمریکا را تا حد زیادی خلع سلاح اتمی کرد، اما طرح کنونی بهدنبال بازگرداندن همان رویکردها است.
مسئولان سیاستگذاری دفاعی هدف از این بازنگری را افزودن گزینههای عملیاتی در تمام سطوح تشدید تنش اعلام کردهاند تا مرز میان نیروهای متعارف و اتمی محو شود. منطق حامیان این ایده موسوم به «مدیریت تشدید» بر این فرض استوار است که پرکردن شکافهای بازدارندگی در برابر چین و روسیه، مستلزم کاهش موانع استفاده از سلاح هستهای است؛ به این معنا که در اختیار داشتن بمبهای کوچکتر، هراس رئیسجمهور برای صدور دستور حمله اتمی را کاهش میدهد و به ادعای آنان رقبا را از هرگونه رویارویی منطقهای منصرف میسازد.
این چرخش نظری با برنامههای گسترده تسلیحاتی نیز همراه شده است. تجهیز موشکهای زیردریایی ترایدنت به کلاهکهای کمبازده دبلیو۷۶-۲ نخستین گام در این مسیر بود و اکنون پروژههایی مانند موشکهای کروز هواپایه و موشکهای کروز هستهای دریاپایه برای بازتسلیح ناوگان سطحی نیروی دریایی دنبال میشوند. همزمان، طرح دو تریلیون دلاری نوسازی سهگانه هستهای زمینه را برای افزودن تسلیحات منعطفتر به زرادخانه ارتش فراهم کرده است؛ اقداماتی که شانس کاربرد سلاح اتمی در نبردهای متعارف را بهمراتب بیشتر میکند.
نگرانی عمده دیگر، پنهانکاری کامل این فرایند از نظارت عمومی و کنگره است؛ طرحی که برخلاف گذشته، فرایندی بیندستگاهی با مشارکت وزارت خارجه یا شورای امنیت ملی نیست و صرفاً در حلقهای محدود در پنتاگون هدایت میشود. این در حالی است که شبیهسازیهای متعدد نظامی نشان دادهاند کاربرد سلاحهای هستهای تاکتیکی در ۹۵ درصد موارد بهسرعت به جنگ هستهای ویرانگر در مقیاس جهانی تبدیل میشود. منتقدان هشدار میدهند که هدف اصلی بازدارندگی، داشتن پاسخی برای هر سلاح دشمن نیست، بلکه جلوگیری بنیادین از عبور از آستانه هستهای است./ منبع
