با کاهش ۶۵ درصدی موشکهای پدافندی آمریکا در جنگ ایران، پوتین ممکن است ضعف آمریکا را احساس کند
جنگ ایران ذخایر موشکهای پدافندی آمریکا را تحت فشار قرار داده و نگرانیها درباره برداشت روسیه از ضعف بازدارندگی آمریکا در اروپا را افزایش داده است.
به گزارش اطلس دیپلماسی، مقالهای با عنوان «با کاهش ۶۵ درصدی موشکهای پدافندی آمریکا در جنگ ایران، پوتین ممکن است ضعف آمریکا را احساس کند» نوشته اندرو لاتام (Andrew Latham) در ناینتین فورتی فایو (19FortyFive) منتشر شده است. نویسنده با تمرکز بر سفر محرمانه جان رتکلیف به مسکو و ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا، استدلال میکند مسئله اصلی ممکن است نه صرفاً خطر تصمیمهای ناگهانی پوتین، بلکه برداشت روسیه از فرسایش توان نظامی آمریکا در پی جنگ ایران و احتمال آزمودن بازدارندگی آمریکا در اروپا باشد. در ادامه، چکیده مطلب آمده است.
سفر محرمانه جان رتکلیف، رئیس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، به مسکو در هفته گذشته، در شرایطی انجام شد که دونالد ترامپ آن را سفری «نسبتاً معمول» توصیف کرد و گفت ولادیمیر پوتین به خاک ناتو حمله نخواهد کرد. با این حال، گزارشهای همزمان حاکی از آن بود که رتکلیف درباره احتمال آزمودن جناح بالتیک ناتو توسط روسیه، تشدید جنگ اوکراین و تحولات ایران هشدارهایی با خود به مسکو برده است. این سفر نخستین دیدار یک رئیس وقت سیا از مسکو پس از سفر ویلیام برنز در نوامبر ۲۰۲۱ بود؛ برنز سه ماه پیش از حمله روسیه به اوکراین برای هشدار درباره تهاجم به کرملین رفته بود.
یکی از برداشتهای اولیه از سفر رتکلیف، نگرانی درباره استفاده احتمالی روسیه از سلاح هستهای است. پوتین طی چهار سال و نیم گذشته بارها تهدیدهای هستهای مطرح کرده و توقف پیشروی روسیه در اوکراین، همراه با حملات اوکراین به عمق خاک روسیه، میتواند فشاری ایجاد کند که رهبر روسیه را به اقدامات شدیدتر سوق دهد. با این حال، اطلاعاتی که پس از سفر رتکلیف منتشر شد، خطر دیگری را برجسته میکند: ممکن است پوتین خود را صرفاً در موقعیت دشوار نبیند، بلکه تصور کند جنگ ایران فرصتی برای بهرهبرداری از ضعف آمریکا ایجاد کرده است.
بر اساس ارزیابی اطلاعاتی آمریکا که پیش از سفر رتکلیف تهیه شده، مسکو اکنون آمریکا را بهدلیل جنگ ایران تضعیفشده میبیند و این وضعیت را فرصتی برای فشار بر منافع و متحدان آمریکا در اروپا ارزیابی میکند. از این منظر، سفر رتکلیف بیشتر برای مقابله با برداشت روسیه از فرسودگی آمریکا انجام شده است تا صرفاً مدیریت یک پوتین گرفتار در جنگ اوکراین. پوتین میتواند همزمان از وضعیت اوکراین ناامید و در برابر اروپا جسور شده باشد.
بخشی از این برداشت روسیه به فشار واقعی بر ذخایر نظامی آمریکا مربوط است. مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی (CSIS) برآورد کرده است جنگ با ایران حدود ۱۵۰۰ موشک رهگیر پاتریوت مصرف کرده است؛ یعنی نزدیک به ۶۵ درصد از موجودی پیش از جنگ که ۲,۳۳۰ فروند بوده است. این کاهش، علاوه بر اروپا، آمادگی آمریکا برای جنگ احتمالی با چین را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. آسوشیتدپرس نیز گزارش داده ذخایر پاتریوت در اروپا به سطحی رسیده که برخی مقامها آن را «فراتر از حد بحرانی» توصیف کردهاند؛ هرچند ناتو و پنتاگون این ارزیابی را رد کرده و آن را نادرست دانستهاند.
در مسئله بازدارندگی، برداشت دشمن از توانایی و اراده یک کشور اهمیت اساسی دارد. پوتین به انبارهای موشکی آمریکا دسترسی ندارد، اما میتواند نرخ مصرف تسلیحات، زمانبندی تولید، انتقال موشکها میان غرب آسیا، اوکراین و اروپا و کمبودهای آشکار اوکراین را مشاهده کند. از نگاه مسکو، مجموعه این نشانهها میتواند تصویری از فرسودگی بیش از حد آمریکا ایجاد کند؛ حتی اگر این برداشت دقیق نباشد.
از این رو، خطر اصلی آن است که برداشت اشتباه روسیه از ضعف آمریکا به اقدامی برای آزمودن بازدارندگی منجر شود. سفر رتکلیف را میتوان تلاشی برای جلوگیری از تثبیت چنین برداشتی پیش از تبدیل آن به اقدام دانست. در چنین شرایطی، پوتین فرصتطلب با پوتین گرفتار تفاوت دارد و ارائه مسیر خروج سیاسی، در حالت دوم مؤثرتر است. اگر مسکو تصور کند فرسودگی آمریکا هزینه تشدید تنش را کاهش داده، واشنگتن باید نشان دهد این فرصت واقعی نیست. این کار دشوارتر از صدور هشدار است، زیرا هشدار کمهزینه است، اما نمایش توانایی واقعی به منابع نیاز دارد.
ناتو اعلام کرده نخستین مرکز تولید پاتریوت اروپا در آلمان در سپتامبر افتتاح میشود و احتمالاً تحویل تولیدات آن از اوایل سال آینده آغاز خواهد شد. با این حال، این روند برای تغییر محاسبات مسکو کند است. مهم نیست ذخایر آمریکا واقعاً تا چه حد کاهش یافتهاند؛ مسئله مهم این است که مسکو ظاهراً به این نتیجه رسیده که آمریکا ضعیف شده و ممکن است برای آزمودن صحت این برداشت اقدام کند./ منبع
