دو سال نسل‌کشی در غزه گذشت، اما اسرائیل جهان را از دست داد

پس از دو سال ویرانی و خون‌ریزی، با برقراری آتش‌بس در غزه روشن شد که اسرائیل پیروز نشد و غزه شکست نخورد. نتیجه جنگ نه نمایش قدرت اسرائیل، بلکه آشکارشدن ضعف آن در ابعاد نظامی، سیاسی، اقتصادی و اخلاقی بود. از آغاز عملیات، رهبران اسرائیل وعده دادند مقاومت را نابود و بازدارندگی را احیا کنند، اما هیچ‌یک از اهداف تحقق نیافت. نیروهای مقاومت همچنان فعال‌اند، رهبری آن‌ها باقی مانده و ساختارشان منسجم است. با وجود محاصره و بمباران، مدافعان غزه از هم نپاشیدند، در حالی‌که ارتش اسرائیل که زمانی شکست‌ناپذیر خوانده می‌شد، اکنون فرسوده و سرخورده است. تنها دستاورد اسرائیل کشتار ده‌ها هزار غیرنظامی، نابودی محله‌ها و ارتکاب جنایاتی بود که سازمان ملل آن را مصداق نسل‌کشی دانست.

در عرصه اقتصادی، جنگ فاجعه‌بار بود. هزینه‌های مستقیم به ده‌ها میلیارد دلار رسید و سرمایه‌گذاری و گردشگری سقوط کرد. بسیاری از شرکت‌های بین‌المللی همکاری خود را با اسرائیل تعلیق کردند و بورس تل‌آویو بدترین وضعیت دو دهه اخیر را تجربه نمود. درون جامعه نیز شکاف‌های مذهبی و سیاسی میان راست افراطی، سکولارها و نیروهای نظامی عمیق‌تر شد. ترس و بی‌اعتمادی بر زندگی روزمره سایه افکنده و مهاجرت به غرب افزایش یافته است.

از نظر سیاسی، انزوای اسرائیل بی‌سابقه است. پارلمان‌ها و احزاب غربی که پیش‌تر مدافع آن بودند، اکنون خواستار تحریم شده‌اند. در آمریکای لاتین، آفریقا و آسیا روابط دیپلماتیک قطع یا تعلیق گردیده و حتی در آمریکا نیز حمایت عمومی از اسرائیل به پایین‌ترین سطح تاریخی رسیده است. اعتراضات دانشگاهی، مواضع اتحادیه‌های کارگری و انتقاد یهودیان آمریکایی نشان می‌دهد پشتیبانی بی‌قیدوشرط از تل‌آویو دیگر قابل دوام نیست. چهره اسرائیل به‌عنوان «نماد دموکراسی» جای خود را به تصویری از یک دولت مطرود داده که در دادگاه بین‌المللی کیفری به اتهام نسل‌کشی تحت پیگرد است.

در مقابل، غزه که اسرائیل قصد محو آن را داشت، پابرجاست. این سرزمین شاید از نظر نظامی پیروز نشد، اما از راه پایداری و ایمان پیروز شد. بمباران نتوانست روح آن را در هم بشکند؛ از میان ویرانی، زندگی بازمی‌خیزد: پدرانی که فرزندان خود را دفن کرده‌اند دوباره خانه می‌سازند، معلمان در چادرها کلاس برپا می‌کنند و کودکان در تاریکی می‌آموزند. غزه می‌داند که کرامت، قابل معامله نیست.

این جنگ ذهنیت جهانی را نیز دگرگون کرده است. روایت فلسطینی برای نخستین‌بار در عرصه بین‌المللی بر گفتمان اسرائیلی غلبه یافت. ماشین تبلیغاتی اسرائیل در برابر تصاویر واقعی کشتار، ویرانی بیمارستان‌ها و گرسنگی عمدی شهروندان شکست خورد. میلیون‌ها نفر از نیویورک تا ژوهانسبورگ به خیابان آمدند و دانشگاه‌ها به نماد مقاومت اخلاقی تبدیل شدند.

در نهایت، جنگی که قرار بود بازدارندگی اسرائیل را بازگرداند، چهره اخلاقی آن را نابود کرد. اسرائیل نه قدرتی هراس‌انگیز، بلکه دولتی بی‌اعتبار و بحران‌زده است که حتی در میان حامیانش نیز اعتماد خود را از دست داده است. در مقابل، غزه اگرچه ویران شده، اما روح خود را حفظ کرده است؛ زخمی که ریاکاری جهان را برملا می‌کند و معنای پایداری را بازتعریف می‌نماید. در این نبرد، اسرائیل انسانیت خود را باخت، اما غزه با ایمان به عدالت زنده ماند. جنگ شاید پایان یافته باشد، اما نبرد وجدان و حقیقت تازه آغاز شده است؛ نبردی که در آن، غزه پیشاپیش پیروز است./ منبع