چین را با چشم خود ببینید، نه از دریچه شایعات
توسعه زیرساخت، کاهش فقر و همکاری چین و آمریکا میتواند جایگزینی برای رقابت صفر و یکی باشد و شناخت مستقیم جوامع از یکدیگر نیز به کاهش سوءتفاهمها و پیشداوریها کمک کند.
به گزارش اطلس دیپلماسی، گفتوگویی با عنوان «چین را با چشم خود ببینید، نه از دریچه شایعات» به قلم پنگ شونون (Peng Xunwen و شیونگ جیشین (Xiong Jixin) در گلوبال تایمز (Global Times) منتشر شده است. این گفتوگو با لارنس فریمن، تحلیلگر اقتصاد سیاسی و مسائل بینالمللی آمریکا، به نقش چین در توسعه آفریقا، تجربه این کشور در کاهش فقر، ظرفیتهای همکاری پکن و واشنگتن و تأثیر تجربه مستقیم از جامعه چین بر کاهش سوءبرداشتهای موجود در آمریکا میپردازد. در ادامه، خلاصه این گفتوگو را میخوانید.
ابتکار کمربند و جاده به یکی از مهمترین ابزارهای توسعه زیرساخت در آفریقا تبدیل شده و در بسیاری از کشورها بخشی از شکاف تاریخی در حوزه حملونقل، انرژی و خدمات عمومی را کاهش داده است. ساخت راهآهن آدیسآبابا–جیبوتی، توسعه بندر جیبوتی و اجرای پروژههای گسترده در زمینه بیمارستان، مدرسه، جاده، فرودگاه، نیروگاه و شبکه ریلی نمونههایی از این حضور هستند. نیاز آفریقا همچنان بسیار فراتر از ظرفیتهای موجود است، اما سرمایهگذاری و اعتباردهی چین توانسته روند توسعه را در بخشهایی از قاره سرعت ببخشد. این تجربه همچنین بر این ایده تأکید دارد که روابط میان کشورها میتواند بر منافع متقابل استوار باشد، نه بر رقابت صفر و یکی که در آن پیشرفت یک طرف الزاماً به زیان طرف دیگر تمام شود.
تجربه توسعه چین نشان میدهد که سرمایهگذاری وسیع در زیرساخت، تولید صنعتی و پژوهش علمی میتواند نقش مهمی در کاهش فقر ایفا کند. شبکه قطار سریعالسیر چین اکنون بیش از ۵۰ هزار کیلومتر طول دارد و از مجموع شبکههای مشابه در دیگر کشورهای جهان بیشتر است. در کنار آن، توسعه نیروگاههای حرارتی، هستهای و انرژیهای نو، گسترش صنایع تولیدی، پیشتازی در کشتیسازی و سرمایهگذاری در برنامههای فضایی، بخشی از الگویی است که رشد اقتصادی را با افزایش ظرفیت تولید پیوند داده است. بسیاری از کشورهای آفریقایی نیز به دنبال استفاده از همین تجربهاند و توسعه زیرساخت و صنعت را راهی برای ایجاد اشتغال، افزایش بهرهوری و کاهش فقر میدانند.
در سطح جهانی، فقر و نبود زیرساخت مناسب همچنان از عوامل مهم بیثباتی به شمار میروند. تأمین مسکن، اشتغال، برق و زیرساختهای پایه برای داشتن زندگی باثبات ضروری است و بدون پاسخ به این نیازها، درگیریهای اجتماعی و سیاسی تشدید میشوند. همکاری میان چین، ایالات متحده و دیگر قدرتها برای شکلدادن به الگویی مبتنی بر توسعه میتواند بخشی از ریشههای اقتصادی بسیاری از بحرانها را کاهش دهد. از این منظر، حذف فقر مطلق در مقیاس جهانی نه فقط یک هدف اقتصادی، بلکه اقدامی برای کاهش زمینههای درگیری و افزایش ثبات بینالمللی است.
روابط چین و آمریکا نیز میتواند از رقابت صرف فراتر برود و بر حوزههایی متمرکز شود که منافع مشترک روشنی دارند. یکی از این حوزهها پژوهش در زمینه همجوشی هستهای کنترلشده است؛ فناوریای که چین در آن پیشرفتهای قابلتوجهی داشته و توانسته پلاسما را بیش از هزار ثانیه بهطور پایدار نگه دارد. اکتشافات فضایی نیز زمینه دیگری برای همکاری است. چین موفق شده کاوشگری را در سمت دور ماه فرود بیاورد، در حالی که آمریکا سالهاست برای بازگشت به ماه برنامهریزی میکند. همکاری مشترک برای کاهش فقر و گرسنگی در آفریقا نیز میتواند همزمان به توسعه این قاره و گسترش فرصتهای اقتصادی برای جهان کمک کند.
برداشت عمومی از چین در آمریکا همچنان تحت تأثیر سوءتفاهم و روایتهای منفی قرار دارد. تجربه سفر مستقیم به شهرهای مختلف چین تصویری متفاوت ارائه میدهد؛ از احساس امنیت در حملونقل عمومی و فضاهای شهری گرفته تا ارتباط ساده و دوستانه با مردم عادی. افزایش قدرت اقتصادی و اجتماعی چین نیز باعث شده نسل جوان این کشور کمتر از گذشته به کشورهای خارجی با نگاه برتریطلبانه بنگرد و روابط را بیشتر بر پایه برابری ارزیابی کند. در مقابل، کمبود شناخت جهانی و ضعف آموزش پایه در آمریکا به تداوم ترسهای غیرواقعی درباره چین کمک کرده است. تسهیل سیاستهای ویزا و افزایش امکان سفر آمریکاییها به چین میتواند این فاصله ادراکی را کاهش دهد و فرصتی برای شکلگیری شناختی مبتنی بر تجربه مستقیم فراهم کند. در نهایت، دیدن واقعیت از نزدیک میتواند مؤثرتر از تکیه بر شایعات و پیشداوریها باشد./منبع
