مرگ لیندسی گراهام؛ سناتور تندروی ضد ایران

درگذشت لیندسی گراهام در ۷۱سالگی، یکی از شناخته شده ترین چهره های مداخله گر در سیاست خارجی آمریکا را از صحنه سیاسی واشنگتن کنار زد. دفتر او اعلام کرد این سناتور جمهوری خواه شامگاه شنبه، ۱۱ ژوئیه ۲۰۲۶، پس از یک بیماری کوتاه و ناگهانی درگذشت. گراهام از سال ۲۰۰۳ نماینده کارولینای جنوبی در سنای آمریکا بود و بین سال های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۱ ریاست کمیته قضایی سنا را بر عهده داشت. حضور طولانی او در کنگره، به ویژه در پرونده های امنیت ملی و سیاست خارجی، باعث شده بود دیدگاه هایش فراتر از جایگاه یک سناتور ایالتی اثرگذار باشد.

گراهام در واشنگتن به عنوان یکی از مدافعان سرسخت استفاده از قدرت نظامی آمریکا شناخته می شد. او در قبال ایران نیز از رویکرد فشار حداکثری، تشدید تحریم ها و تهدید نظامی حمایت می کرد و بارها خواستار اقداماتی فراتر از دیپلماسی شده بود. نفوذ او تنها به موضع گیری های رسانه ای محدود نبود؛ ارتباط نزدیک با دولت ترامپ و حضور طولانی در کمیته های مهم سنا، به او امکان می داد در شکل دهی به فضای سیاسی پیرامون تصمیم های امنیتی و تحریمی نقش ایفا کند. در جریان ناآرامی های دی ماه در ایران، از مجموعه ای از حملات نظامی، سایبری و روانی سخن گفت و آن را بخشی از حمایت عملی واشنگتن از مخالفان جمهوری اسلامی معرفی کرد. این مواضع، جایگاه او را در میان تندروترین منتقدان ایران در ساختار سیاسی آمریکا تثبیت کرده بود.

مخالفت با توافق هسته ای سال ۲۰۱۵ یکی از محورهای اصلی سیاست او در قبال تهران بود. گراهام برجام را توافقی ناکافی می دانست که بدون مهار برنامه موشکی و نفوذ منطقه ای ایران، منابع مالی بیشتری در اختیار تهران قرار می دهد. او از خروج دولت دونالد ترامپ از این توافق در سال ۲۰۱۸ حمایت کرد و از بازگشت تحریم های گسترده علیه ایران دفاع نمود. این رویکرد، بازتاب دیدگاهی بود که برنامه هسته ای را تنها بخشی از مناقشه می دانست و خواهان پیوند زدن هر توافق احتمالی به مسائل موشکی و منطقه ای بود.

پس از کشته شدن قاسم سلیمانی در حمله آمریکا در ژانویه ۲۰۲۰، گراهام اقدام دولت ترامپ را ستود و آن را اجرای عدالت توصیف کرد. او همچنین اعلام کرده بود پیش از عملیات از برخی جزئیات آن آگاهی داشته است. در سال های بعد نیز بارها پیشنهاد حمله به زیرساخت های نفتی و پالایشگاهی ایران را مطرح کرد تا از طریق وارد کردن فشار اقتصادی، رفتار تهران تغییر کند. حمایت از تحریم های ثانویه علیه شرکت های خارجی طرف معامله با ایران نیز بخش دیگری از کارنامه او بود و نشان می داد راهبرد مطلوبش ترکیبی از فشار اقتصادی، تهدید نظامی و انزوای دیپلماتیک است.

مرگ گراهام یک حامی بانفوذ سیاست فشار و مداخله نظامی را از سنای آمریکا حذف می کند، اما به تنهایی به معنای تغییر رویکرد واشنگتن در قبال ایران نیست. دیدگاه هایی که او نمایندگی می کرد در میان بخش هایی از حزب جمهوری خواه، کنگره و نهادهای سیاست خارجی آمریکا همچنان ریشه دار است. بااین حال، غیبت او می تواند بر آرایش سیاسی حامیان فشار حداکثری، مناسبات درونی سنا و نحوه پیگیری طرح های تحریمی یا نظامی آینده تأثیر بگذارد./منبع