جنگ اوکراین و نقش ترامپ

ترامپ در روزهای اخیر در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» خواستار توقف خرید نفت روسیه توسط کشورهای اروپایی عضو ناتو و اعمال تعرفه‌های سنگین بین ۵۰ تا ۱۰۰ درصد بر تمامی کالاهای روسی و چینی شد تا جنگ اوکراین پایان یابد. او سپس اعلام کرد این جنگ، «جنگ ترامپ نیست» و اگر او رئیس‌جمهور بود اصلاً آغاز نمی‌شد، بلکه «جنگ بایدن و زلنسکی» است. در حالی‌که کاهش وابستگی اروپا به انرژی روسیه هدفی مشترک و در حال پیگیری از طریق تحریم‌ها و تنوع‌بخشی منابع بوده، اعمال تعرفه‌های گسترده بر کالاهای چینی برای اروپا دشوار و از نظر راهبردی کم‌فایده است. دلیلی برای همراهی اروپا با این جنگ تجاری بی‌محابا وجود ندارد، اما ترامپ در صورت مخالفت اروپایی‌ها، آن‌ها را «سواری‌گیرنده رایگان» خواهد نامید و این امر را بهانه‌ای برای ترک روند صلح اوکراین و تعهدات امنیتی نسبت به اروپا قرار خواهد داد.

خطرناک‌ترین بخش سخنان ترامپ نسبت دادن جنگ به بایدن و زلنسکی است؛ چراکه این موضع‌گیری هم‌راستا با پروپاگاندای روسیه است که غرب را مسئول تجاوز مسکو معرفی می‌کند. جنگ اوکراین بیش از آن‌که به زلنسکی مربوط باشد، نتیجه مستقیم سیاست‌های ترامپ است. در چهار سال و نیم ریاست‌جمهوری نخست او، ترامپ وحدت غرب را تضعیف کرد و زمینه تهاجم به اوکراین و ناتو را فراهم آورد. مواضع سهل‌انگارانه او نسبت به روسیه مسیر حمله سال ۲۰۲۲ را هموار کرد و اکنون نیز با تعهدات متزلزل، خطر درگیری بیشتر را افزایش داده است.

اظهارات ترامپ چیزی فراتر از لفاظی است؛ بلکه ترکیبی از شانه خالی‌کردن، انکار مسئولیت و خرابکاری است. او به‌جای رهبری، تنها به سرزنش دیگران می‌پردازد و از اروپا می‌خواهد بار تحریم‌های روسیه را بر دوش بکشد، در حالی که خود از اقدام جدی ناتوان یا بی‌میل است. این مطالبه پس از موارد متعدد ناتوانی کاخ سفید در واکنش به بی‌توجهی روسیه به ضرب‌الاجل‌های مذاکرات یا آتش‌بس مطرح می‌شود و چند هفته پس از نشست ناکام ترامپ با پوتین در آلاسکا است که رهبران هشت کشور ناچار شدند سه روز بعد برای جبران خسارات آن گرد هم آیند. کاخ سفید ترامپ توان و اراده تصمیم‌های سخت را ندارد و اروپا را وادار می‌سازد بار اصلی را بر دوش گیرد، در حالی که او نقش میانجی صوری را بازی می‌کند.

ویژگی ثابت ترامپ در سیاست خارجی، فرافکنی و ساختن موفقیت‌های کاذب است. او همواره مسئولیت بحران‌ها را انکار کرده؛ از توافق ناقص با طالبان که به خروج آشفته آمریکا از افغانستان انجامید تا انکار احتمال حمله روسیه به اوکراین. واقعیت این است که ترامپ میراثی از شکست‌های سیاست خارجی به‌جا گذاشته است. دوره نخست ریاست‌جمهوری او شاهد چهار سال جنگ روسیه و اوکراین بدون هیچ تلاشی برای پایان آن یا بازداشتن مسکو از تجاوز بیشتر بود. تشویق‌های او نسبت به پوتین موجب جسارت روسیه و نهایتاً زمینه‌ساز حمله تمام‌عیار شد.

ترامپ ناظر منفعل این جنگ نیست، بلکه یکی از نویسندگان آن است. او امروز نیز با تشویق مصونیت روسیه، تضعیف اتحاد متحدان و فراهم‌کردن شرایط جنگی طولانی‌تر، مسیر را برای عقب‌نشینی آمریکا و رهاکردن اوکراین در برابر روسیه آماده می‌کند./ منبع