نظم نوین اوراسیا

تحولات اخیر نشان‌دهنده شکل‌گیری یک نظم جهانی جدید است که در آن دشمنان ایالات متحده به شیوه‌هایی بی‌سابقه هماهنگ می‌شوند و یک ائتلاف متحد در منطقه اوراسیا ایجاد کرده‌اند. به‌عنوان نمونه، اعزام نیروهای کره‌شمالی به منطقه کورسک روسیه برای کمک به تلاش‌های جنگی مسکو، این واقعیت را نمایان می‌سازد. به موازات آن، متحدان آمریکا در حال متحد شدن بیشتر هستند و پیش‌تر آمریکا با اقدامات مانند تشکیل آکوس در سال ۲۰۲۱ و دعوت ناتو از کشورهای آسیایی به نشست‌های سالانه در سال ۲۰۲۲، این فرآیند را رهبری می‌کرد، اما اکنون این کشور به‌نظر می‌رسد از رویکرد فرامنطقه‌ای دست می‌کشد و از متحدان می‌خواهد بیش‌تر بر تهدیدات نزدیک، یعنی روسیه، متمرکز شوند.

این سیاست «بازگشت به عقب» در شرایطی که چین و روسیه همکاری‌های خود را در حوزه‌هایی چون انرژی، تجارت و امنیت عمیق‌تر می‌کنند و تهدیدی بزرگ‌تر برای آمریکا و اروپا ایجاد کرده‌اند، برای اکنون نامناسب است. خطوط جغرافیایی میان آسیا و اروپا محو شده‌اند و بحران‌های هر منطقه تاثیر خود را بر دیگری می‌گذارند. لذا آمریکا باید به‌جای مقاومت در برابر شبکه‌های متحدان جدید، آن‌ها را شکل دهد تا از حاشیه‌نشین‌شدن در نظم جهانی جدید جلوگیری کند. برتری آمریکا به امنیت آسیا و اروپا وابسته است؛ همان‌گونه که نیکلاس اسپایکمن، دانشمند علوم سیاسی، گفته است کسی که بر ریملند اوراسیا مسلط شود، بر جهان حکومت خواهد کرد.

ایالات متحده اکنون با چشم‌انداز ظهور بلوک نظامی-صنعتی اوراسیا مواجه است؛ ائتلافی بین چین، بزرگ‌ترین اقتصاد جهان بر اساس برابری قدرت خرید، و روسیه که ارتش‌های قدرتمند و تجربه عملیات‌های ترکیبی دارد. روسیه سال گذشته پیمان دفاع متقابل با کره‌شمالی امضا کرد و چین با بلاروس و صربستان رزمایش‌های مشترک نظامی انجام داده است. آن‌ها از سازمان‌های منطقه‌ای مانند سازمان همکاری شانگهای و گروه بریکس برای مشروعیت بخشیدن به این اتحادها بهره می‌برند.

با حمایت فناوری‌های چینی و نیروهای کره‌شمالی، روسیه به حملات سخت علیه اوکراین ادامه می‌دهد. این واقعیت باعث شده شرکای اروپایی و هند-اقیانوسیه متحدانه عمل کنند، چرا که درک می‌کنند تحولات در اوکراین بر روی سیاست‌های منطقه‌ای و به‌ویژه تایوان تأثیر می‌گذارد. کشورهایی مانند فرانسه، آلمان، انگلیس و اتحادیه اروپا راهبردهای جدیدی با تمرکز بر همکاری با دموکراسی‌های آسیایی تدوین کرده‌اند.

اما ایالات متحده در مقابل گسترش همکاری‌های میان متحدان آسیایی و اروپایی مقاومت می‌کند. وزیر دفاع آمریکا، در نشست شانگری-لا ۲۰۲۵، از متحدان اروپایی خواست تا بر مزیت نسبی خود در قاره‌شان تمرکز کنند و تاکید کرد که ناتو مخفف آتلانتیک شمالی است. این رویکرد، متحدان آسیا و اروپا را تا حدی منزوی کرده و خطر وقوع بحران‌های چندمنطقه‌ای را افزایش می‌دهد.

چین و روسیه همچنین با همکاری‌هایی با کره‌شمالی و ایران، عملیات‌های «منطقه خاکستری» را برای تضعیف متحدان آمریکا پیش می‌برند. به‌عنوان مثال، گشت‌های هوایی مشترک در نزدیکی ژاپن و کره‌جنوبی دو کشور را تحت فشار گذاشته‌اند. آمریکا باید فرض کند که در هر درگیری بزرگی، دشمنانش از حمایت متقابل برخوردار خواهند بود.

با این حال، متحدان آمریکا همکاری نظامی خود را افزایش داده‌اند. ناتو از حمایت‌هایی مانند انبار مهمات در استرالیا، ژاپن و کره‌جنوبی بهره‌مند است که به دفاع از اوکراین کمک کرده‌اند. حضور اروپایی‌ها در اقیانوس هند و اقیانوس آرام نیز تضمین کرده که متحدان واشنگتن اطراف دریای چین جنوبی و تنگه تایوان فعال باقی بمانند.

برای مقابله با تهدیدات چندین جبهه، آمریکا و متحدانش باید اشتراک اطلاعات لحظه‌ای، کاهش آسیب‌پذیری زیرساخت‌ها، برنامه‌ریزی برای شوک‌های بازار انرژی و یکپارچه‌سازی توانایی‌های فضایی و سایبری را تشدید کنند. آن‌ها باید تولیدهای دفاعی خود را هماهنگ کنند تا کمبودهای تسلیحاتی جبران شود و هدف‌گذاری کنند که در پنج سال آینده تولید تسلیحات دوربرد، مهمات و پهپادها را دو برابر کنند. لازم است واشنگتن کارخانه‌های مهمات‌سازی جدید در اروپا و مناطق هند-اقیانوسیه ایجاد و امکانات تعمیر و نگهداری تسلیحات آمریکایی در کشورهای متحد را گسترش دهد.

به‌دلیل هماهنگی چین و روسیه و سیاست خارجی نامنسجم آمریکا، مناطق آتلانتیک و اقیانوس آرام همکاری‌های امنیتی بی‌سابقه‌ای برقرار کرده‌اند. کشورهایی مانند ژاپن، ایتالیا و انگلیس توافقات آموزش مشترک و استقرار چرخشی نیروها و حتی همکاری در طراحی هواپیمای جنگنده جدید را به امضا رسانده‌اند. واشنگتن باید به‌جای مقاومت در برابر این ائتلاف‌ها، آن‌ها را شکل دهد تا بتواند در نظم جهانی جدید نقش ایفا کند. در غیر این صورت، ایالات متحده فرصت تعیین قواعد تجارت و امنیت بین‌المللی را از دست خواهد داد و ائتلاف‌های متحدان ممکن است توان کافی برای مقابله با چین و روسیه نداشته باشند. بنابراین، آمریکا باید اتحادهای خود را بازبینی کند تا با واقعیت‌های جدید ائتلاف‌های متخاصم سازگار شود./ منبع