کارزار نفوذ گروه اخوان‌المسلمین علیه دولت مصر

گروه اخوان‌المسلمین پس از سقوط محمد مرسی در سال ۲۰۱۳، کارزار گسترده‌ای علیه حکومت مصر آغاز کرده است که شامل شبکه‌های تلویزیونی، وب‌سایت‌ها، شبکه‌های اجتماعی و همکاری با گروه‌های وابسته و فعالیت‌های فرامرزی است. این کارزار بر ناکارآمدی دولت در حوزه اقتصاد، زیرساخت‌ها و حقوق بشر تمرکز دارد و رئیس‌جمهور سیسی را مسئول وضعیت موجود معرفی می‌کند. همچنین بحران در نوار غزه و روابط مصر با اسرائیل به‌عنوان ابزارهایی برای افزایش فاصله میان مردم و حکومت مورد استفاده قرار می‌گیرند. اخوان‌المسلمین فعالیت‌های خود را در خارج از مصر به‌شدت گسترش داده و از رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی برای تضعیف رژیم و ترغیب مقاومت در داخل و خارج کشور بهره می‌برد. این فعالیت‌ها شامل وب‌سایت‌هایی با اخبار، ویدئو و تحلیل‌های مرتبط با سیاست داخلی و خارجی مصر، شبکه‌های تلویزیونی مستقر در استانبول و حساب‌های فعال در شبکه‌های اجتماعی همچون فیسبوک و تلگرام است.

کارزار این گروه سه جبهه اصلی دارد: لندن به سرکردگی صلاح عبدالحق، استانبول به سرکردگی محمود حسین و جبهه «جریان تغییر» به رهبری محمد منتصر. تمرکز اصلی کارزار بر ناکارآمدی دولت در مدیریت بحران اقتصادی، زیرساخت‌ها و خدمات عمومی است. حوادث مرگبار جاده‌ای، آتش‌سوزی‌ها و خاموشی‌های مکرر برق نمونه‌هایی از ناکارآمدی رژیم معرفی می‌شوند. سیاست جذب سرمایه از کشورهای خلیج‌فارس و فروش زمین برای پروژه‌های توسعه نیز با انتقاد مواجه شده و به‌عنوان واگذاری بخشی از سرزمین به‌منظور جبران بدهی‌ها معرفی می‌شود. علاوه بر این، تلاش برای کاهش اعتماد عمومی به دولت و ارتش از طریق انتشار اخبار جعلی، ‌واقعیت‌های نصفه‌‌ونیمه و تحریف‌ها انجام می‌شود، به‌طوری که خریدهای نظامی مصر به‌عنوان اقدامات غیرضروری و جهت رضایت رئیس‌جمهور و فرماندهان نظامی معرفی می‌شوند. توجه ویژه‌ای به مسائل حقوق بشری از جمله وضعیت زندانیان و بازداشت‌شدگان شده و آنان برای مخاطب غربی به‌عنوان «زندانیان وجدان» معرفی می‌شوند.

اخوان‌المسلمین از طریق جنبش‌های وابسته و دیجیتال، به‌ویژه از طریق گروه اسناد، شهروندان مصری را ترغیب به ارسال ویدئوهایی کرده که اعتراض به رژیم را نشان می‌دهند تا در خارج کشور منتشر شود. نمونه‌ای از این تلاش‌ها، رخداد نادر حمله به یک ایستگاه پلیس در نزدیکی قاهره بود که در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد و نشان‌دهنده تمایل به اعتراض علنی با وجود خطرات شدید بود. این فعالیت‌ها در کشورهای همسایه مانند سودان، اتیوپی و اردن نیز گسترش یافته و اهدافی فراملی دارد. در سودان کارزار‌های دیجیتال برای تضعیف مشروعیت دولت مصر، در اتیوپی بر سد النهضه بزرگ و ضعف مصر در مدیریت منابع آب تأکید می‌کند و در اردن به نزدیکی با اسرائیل به‌عنوان خیانت به فلسطین پرداخته می‌شود.

مسائل خارجی محور اصلی کارزار، مسئله فلسطین و جنگ در نوار غزه است که به‌طور کامل برای تخریب تصویر رژیم و بسیج حمایت‌کنندگان علیه اسرائیل و دولت مصر بهره‌برداری می‌شود. فعالیت‌هایی مانند «فلوت آزادی غزه» و اعتراضات سازمان‌یافته مقابل سفارتخانه‌های مصر در جهان، رابطه رژیم با اسرائیل و سیاست‌های انسانی مصر را به چالش می‌کشند. این کارزار به تضعیف صلح و توافقنامه‌های منطقه‌ای نیز توجه دارد و رویکرد رسانه‌ای گسترده برای برجسته کردن اختلافات نظامی و امنیتی مصر و اسرائیل اتخاذ می‌کند. با افزایش استفاده از شبکه‌های اجتماعی، این کارزار به‌طور خاص جوانان را هدف قرار داده و ترکیب اعتراضات میدانی و فعالیت دیجیتال باعث ایجاد تأثیر رسانه‌ای گسترده شده است. حضور گروه‌های وابسته و فعالیت‌های ناشناس نیز به همگرایی نیروها و تقویت اثرگذاری کارزار کمک کرده است. در نهایت، رصد این فعالیت‌ها برای درک مسائل داخلی مصر، شکاف میان حکومت و جامعه و ارزیابی سیاست‌های مصر نسبت به اسرائیل اهمیت دارد./ منبع