ارزیابی آینده ونزوئلا پس از بازداشت ریسک‌آمیز نیکلاس مادورو

عملیات نظامی ارتش آمریکا که با مشارکت ۱۵۰ فروند جنگنده و نیروهای ویژه «دلتا فورس» انجام شد، اگرچه یک موفقیت تاکتیکی خیره‌کننده بود، اما ونزوئلا را در وضعیتی از ابهام مطلق فرو برده است. نیکلاس مادورو اکنون در بازداشتگاه فدرال بروکلین به اتهام «نارکو-تروریسم» (تروریسم مرتبط با مواد مخدر) منتظر محاکمه است، اما چهره‌های تندرو نظیر دیوسدادو کابلو و ولادیمیر پادرینو لوپز (وزیر دفاع) بلافاصله کنترل اوضاع را در دست گرفته و وعده مقاومت داده‌اند. کارشناسان معتقدند شبیه‌سازی این مداخله با تهاجم آمریکا به پاناما در سال ۱۹۸۹ گمراه‌کننده است؛ چراکه ونزوئلا با ۲۸ میلیون جمعیت و جغرافیایی خشن، بسیار بزرگ‌تر و پیچیده‌تر از پاناما است و ارتش آن تحت نفوذ افسران اطلاعاتی کوبا قرار دارد.

اظهارات دونالد ترامپ مبنی بر اینکه ایالات متحده تا زمان یک «انتقال مناسب»، ونزوئلا را «اداره خواهد کرد»، موجی از نگرانی را در میان تحلیل‌گران و سیاستمداران برانگیخته است. ترامپ با نادیده‌گرفتن ماریا کورینا ماچادو، رهبر محبوب اپوزیسیون و برنده جایزه صلح نوبل ۲۰۲۵، و عدم اشاره به ادموندو گونزالس (برنده انتخابات ۲۰۲۴)، نشان داد که اولویت اصلی او نه دموکراسی، بلکه کنترل ذخایر عظیم نفت ونزوئلا است. او صراحتاً اعلام کرد که شرکت‌های آمریکایی برای بازسازی زیرساخت‌های نفتی وارد عمل خواهند شد. این رویکرد که بر «پول‌سازی» و بهره‌برداری اقتصادی متمرکز است، می‌تواند به یک اشغال نظامی بی‌پایان و بی‌ثبات‌کننده منجر شود که مورد حمایت اکثریت مردم ونزوئلا نخواهد بود.

علاوه بر چالش‌های داخلی، این اقدام آمریکا با واکنش‌های تند منطقه‌ای روبرو شده است. رهبران مکزیک، کلمبیا و برزیل مداخله نظامی را محکوم کرده‌اند، هرچند برخی معتقدند این فشار تهاجمی ممکن است سایر کشورهای منطقه را به مبارزه جدی‌تر با کارتل‌های مواد مخدر وادارد. در واشنگتن نیز، عدم اطلاع‌رسانی به کنگره پیش از عملیات، باعث بروز تنش‌های قانونی شده است؛ منتقدان این اقدام را بازگشت به دوران سلطه‌گری آمریکا بر آمریکای لاتین و نقض حاکمیت ملی کشورها می‌دانند. با توجه به عدم وجود یک نقشه راه دموکراتیک شفاف، ونزوئلا در آستانه دوره‌ای از هرج‌ومرج، چندپارگی قدرت و احتمالاً جنگ‌های داخلی میان شبه‌نظامیان مسلح (کولکتیووس) و نیروهای مداخله‌گر قرار دارد./ منبع