آمریکا چگونه انگلیس را میخرد؟
به گزارش اطلس دیپلماسی، یادداشتی با عنوان «آمریکا چگونه انگلیس را میخرد؟» در خبرگزاری فارس منتشر شده است. این نوشته با تکیه بر دادهها و نمونههای متعدد، سازوکار نفوذ آمریکا بر اقتصاد، بخشهای فناوری، علمی، دفاعی و مالی انگلیس را تشریح کرده و پیامدهای آن بر وابستگی ساختاری و کاهش استقلال اقتصادی این کشور را بررسی میکند. در ادامه، چکیده این یادداشت را میخوانید.
بخش فناوری پیشرفته در انگلیس شکل گرفت، اما در سالهای اخیر بهتدریج تحت مالکیت و کنترل شرکتهای آمریکایی درآمده است. آنگوس هانتون، بنیانگذار بنیاد بیننسلها، در کتاب «دولت دستنشانده» استدلال میکند که روابط این دو کشور نه برمبنای شراکت برابر، بلکه بر پایه سلسلهمراتبی سخت بنا شده است. وی با استفاده از آمار رسمی نشان میدهد که یکچهارم تولید ناخالص داخلی انگلیس از فعالیت شرکتهای آمریکایی حاصل میشود و نیمی از محصولات صنعتی این کشور در مالکیت آمریکا قرار دارد. حدود یک هزار و ۲۵۶ شرکت چندملیتی آمریکایی در انگلیس فعال هستند که دامنهای از کالاها و خدمات روزمره مانند مواد غذایی، حم و نقل، خرید آنلاین، سرگرمی، قهوه و فستفود تا شبکههای اجتماعی و فناوری اطلاعات را پوشش میدهند.
نمونههای شاخص شامل فروش دیپمایند، شرکت پیشرو در هوش مصنوعی، به گوگل و انتقال مرکز تصمیمگیری آن به آمریکا، خرید دارکتریس توسط شرکت آمریکایی توما براوو و انتقال سهام شرکت آرم به بورس نیویورک است. همچنین شرکت ایبیکَم در حوزه بیوتکنولوژی به داناهر آمریکا فروخته شد و داراییهایی از دانشگاه کمبریج به ارزش میلیاردها دلار در اختیار شرکتهای آمریکایی قرار گرفت. صنعت دفاعی و هوافضای انگلیس نیز با خرید شرکتهای مگیت و اولترا الکترونیک توسط شرکتهای آمریکایی بخش مهمی از مالکیت داخلی خود را از دست داده است. فروش اینمارست به شرکت وایاست باعث افت جایگاه انگلیس در صنایع هوافضا شد.
هانتون به سلطه مالی آمریکا نیز پرداخته و فروش منطقه مالی «سیتی» لندن به بانکها و مؤسسات سرمایهگذاری آمریکایی مانند گلدمن ساکس، مورگان استنلی، بلکراک و جیپی مورگان را نمونهای از این امر میداند. شرکتهای آمریکایی بر فرآیند تصمیمگیری مالی لندن تسلط یافته و مالکیت بسیاری از زیرساختهای کلیدی مانند سیستم پرداخت وردپلی را بهدست آوردهاند. مسیر انتقال مالکیت این شرکت، از فروش به ادونت اینترنشنال و بین کپیتال تا خرید توسط افآیاس، نمونهای آشکار از نفوذ سرمایهگذاران آمریکایی است.
نفوذ آمریکا به بخشهای زیرساختی عمومی مانند فرودگاه هیترو، شبکههای راهآهن و اتوبوسرانی، انرژی، آب و فناوری اطلاعات نهادهای دولتی نیز کشیده شده است. بسیاری از این خدمات به شرکتهای خارجی، بهویژه آمریکاییها، برونسپاری شده و سود حاصل به خارج منتقل میشود، در حالی که شهروندان انگلیسی مالیاتهای اصلی را پرداخت میکنند. آمارها نشان میدهد ۳۸ درصد از گردش مالی شرکتهای غیرمالی انگلیس با طرفهای خارجی انجام میشود و ارزش داراییهای آمریکا در این کشور طی یک دهه تقریباً سهبرابر شده است.
به باور هانتون، این روند بهمعنای آن است که تصمیمات اقتصادی کلیدی انگلیس در خارج از مرزها گرفته میشود، در حالی که مراکز علمی و نیروی کار همچنان در داخل کشور باقی ماندهاند. رسانههای انگلیسی مانند «نیو استیتسمن» و «گاردین» این افشاگریها را شوکآور دانسته و به درآمد و سود هنگفت شرکتهای آمریکایی از بازار انگلیس اشاره کردهاند، از جمله کسب سودی معادل ۲۵۰۰ پوند از هر خانوار در یک سال. گاردین همچنین فروش وردپلی را نمونهای از تمایل سیاستمداران انگلیسی به جلب رضایت آمریکا میداند. بحثها در این کشور بر سر راهکارهای بازگرداندن استقلال اقتصادی ادامه دارد، اما پیشنهادهایی مانند کنارگذاشتن هزینههای نظامی تحمیلی از سوی آمریکا و تمرکز بر بازسازی داخلی چندان مورد توجه قرار نگرفته است./ منبع
