دیدگاه کارشناسان روس درباره حمله آمریکا به ونزوئلا

آمریکا به‌طور ناگهانی کارزار نظامی خود علیه ونزوئلا را به‌شدت تشدید کرد و در شب سوم ژانویه ده‌ها حمله به زیرساخت‌های نظامی و غیرنظامی این کشور انجام داد. دونالد ترامپ اعلام کرد نیروهای ویژه آمریکا موفق به دستگیری نیکلاس مادورو و انتقال او از ونزوئلا شده‌اند. این اقدام با واکنش تند روسیه همراه شد و وزارت امور خارجه این کشور تجاوز نظامی آمریکا را موجب نگرانی عمیق دانست و آن را محکوم کرد. در همین چارچوب، روزنامه کامرسانت دیدگاه چند تن از کارشناسان برجسته روس را درباره انگیزه‌های واشنگتن و گزینه‌های پیش‌روی مسکو منعکس کرد.

از منظر دیمیتری روزنتال، حمله آمریکا بیش از آنکه از پیش طراحی‌شده باشد، نتیجه فشارهای سیاست داخلی آمریکا بود. در این ارزیابی، ترامپ برای بسیج پایگاه رأی خود و جلب حمایت دیاسپورای ونزوئلایی و کوبایی، ناگزیر به تشدید مواضع شد، اما روند تحولات به‌گونه‌ای پیش رفت که امکان بازگشت برای او باقی نماند. به‌رغم گزارش‌هایی درباره احتمال توافق میان واشنگتن و کاراکاس، عملیات اخیر آمریکا نشانه ورود به مرحله‌ای با ریسک بسیار بالاتر تلقی می‌شود. ونزوئلا از نگاه نخبگان آمریکایی همواره تهدیدی برای منافع ملی آمریکا بوده، زیرا کنترل کامل نیمکره غربی و دسترسی به ذخایر عظیم نفتی این کشور اهمیت حیاتی دارد. بر این اساس، حمایت سیاسی و دیپلماتیک در چارچوب نهادهای بین‌المللی تنها گزینه عملی روسیه ارزیابی می‌شود.

فئودور لوکیانوف این اقدام را نمایش عینی کاربست دکترین مونروئه می‌داند؛ اقدامی که تغییر رژیم در ونزوئلا را نه یک جنگ فرسایشی، بلکه بخشی از تأمین امنیت ملی آمریکا معرفی می‌کند. اتهام‌زنی به کاراکاس درباره قاچاق مواد مخدر و مهاجرت، ابزاری برای توجیه سرنگونی دولت مادورو و ارسال پیام به کل آمریکای لاتین است. با این حال، ورود به عملیات زمینی می‌تواند با تلفات و فرسایش همراه شود و با رویکرد اعلامی ترامپ ناسازگار است. در عین حال، کمک عملی روسیه به‌دلیل فاصله جغرافیایی، محدودیت‌های لجستیکی و اولویت جنگ اوکراین، امکان‌پذیر تلقی نمی‌شود. چین نیز با وجود روابط عمیق‌تر با ونزوئلا، اقدامی عملی انجام نخواهد داد.

ماکسیم سوچکوف، آغاز جنگ در سال انتخابات را پرریسک اما حساب‌شده می‌داند. به باور او، آمریکا پیشاپیش حمایت خارجی از مادورو را محدود کرده و هم‌زمان پیام روشنی درباره حوزه نفوذ خود به روسیه و چین داده است. از منظر نظامی، عملیات برق‌آسا با ترکیبی از حملات دقیق، تخریب نمادهای ایدئولوژیک و یک کارزار رسانه‌ای گسترده در چارچوب جنگ شناختی دنبال می‌شود. این اقدام همچنین ابزاری برای مدیریت بازار جهانی نفت ارزیابی می‌شود که پیامدهایی فراتر از آمریکای لاتین دارد.

الکسی نائوموف، بر این باور است که هدف اصلی ترامپ اعمال کنترل بر نظام سیاسی ونزوئلا، منابع نفتی آن و کل آمریکای لاتین است. احیای منطق حوزه‌های نفوذ نشان می‌دهد نظم مبتنی بر قواعد جای خود را به چندقطبی‌گری عریان داده است. در چنین شرایطی، درگیری فعال روسیه ضرورتی ندارد و نبردهای تعیین‌کننده برای مسکو در جغرافیایی دیگر جریان دارند./ منبع