دیوان عالی آمریکا با رایی شکننده تلاش ترامپ برای لغو حق شهروندی زادگاهی را ناکام گذاشت.
به گزارش اطلس دیپلماسی، یادداشتی با عنوان « دیوان عالی حکم داد که آمریکا میتواند آمریکا باقی بماند» به قلم ایان پراساد فیلبریک (Ian Prasad Philbrick) در نشریه اسلیت (Slate) منتشر شده و به بررسی پشتپرده و پیامدهای رای شکننده و پنج بر چهار دیوان عالی ایالات متحده در تایید اصالت حق شهروندی زادگاهی در برابر فرمان اجرایی دونالد ترامپ، و همچنین دیگر احکام محافظهکارانه اخیر این دادگاه میپردازد. در ادامه، چکیده این یادداشت آمده است.
دیوان عالی ایالات متحده آخرین دوره کاری خود را با صدور حکمی جنجالی و بسیار حساس به پایان رساند. بر اساس این رای، قضات عالیرتبه تلاشهای دولت برای لغو حق شهروندی زادگاهی را متوقف کردند؛ حق قانونی و دیرینهای که تضمین میکند تمامی افراد متولد شده در خاک آمریکا، شهروند این کشور محسوب میشوند. با این حال، چهار تن از قضات منصوبشده توسط حزب جمهوریخواه با این تصمیم مخالفت کردند، به این معنی که رای نهایی برای حفظ این اصل قانون اساسی تنها با نسبت ضعیف پنج بر چهار صادر شد. این رویارویی نزدیک، ناظران حقوقی را که این پرونده را کاملاً یکطرفه و ساده میدانستند، شگفتزده کرده است.
ریشه این تقابل حقوقی به سیاستهای سختگیرانه مهاجرتی دونالد ترامپ بازمیگردد. او در نخستین روز بازگشت به کاخ سفید، فرمانی اجرایی صادر کرد که بر اساس آن، نوزادان متولد شده در خاک آمریکا که والدین آنها فاقد وضعیت اقامت قانونی دائم هستند، به طور خودکار شهروند این کشور محسوب نمیشوند. این موضوع به قدری برای پروژه سیاسی دولت اهمیت داشت که رئیسجمهور شخصاً در جلسات استماع دیوان عالی حضور یافت. محدود کردن دایره شهروندی، بخش محوری برنامههای ملیگرایانه حاکمیت فعلی را تشکیل میدهد.
حق شهروندی زادگاهی صراحتاً در متمم چهاردهم قانون اساسی ایالات متحده ذکر شده است که تصریح میکند تمامی افراد متولد یا تابعیتیافته در ایالات متحده، مشمول صلاحیت قضایی آن و شهروند آمریکا هستند. با این حال، سه قاضی محافظهکار دیوان عالی در مخالفت خود استدلال کردند که این متمم پس از جنگ داخلی آمریکا صرفاً برای اعطای حق شهروندی به بردگان سابق وضع شده بود، نه برای فرزندان مهاجرانی که با هدف زایش فرزند به این کشور سفر میکنند. قاضی چهارم محافظهکار نیز معتقد بود که قوانین فدرال، و نه قانون اساسی، فرمان ترامپ را باطل میکند. این رویکرد انقباضی قضات رویکردی خطرناک تلقی میشود که قانون اساسی را قربانی برنامههای بومیگرایانه دولت میکند و بیم آن میرود که در آینده سایر حقوق اساسی شهروندان نیز قربانی شوند.
اگرچه در حال حاضر حق شهروندی زادگاهی محفوظ مانده و تلاش دولت برای حذف آن از طریق قانونگذاری در کنگره نیز به دلیل کمبود آرا بینتیجه خواهد بود، اما این پیروزی بسیار شکننده ارزیابی میشود. از سوی دیگر، دیوان عالی در همین دوره احکام جنجالی دیگری نیز صادر کرد؛ از جمله تایید قوانین محدودکننده علیه ورزشکاران ترنس در مسابقات زنان و همچنین ابطال محدودیتهای مالی فدرال برای هزینهکردهای تبلیغاتی احزاب سیاسی در هماهنگی با نامزدها، که این تصمیم دوم در آستانه انتخابات میاندورهای به سود صندوقهای مالی جمهوریخواهان خواهد بود. با پایان این دوره، احتمال بازنشستگی برخی قضات قدیمی محافظهکار برای جایگزینی مهرههای جدید توسط ترامپ و سنای جمهوریخواه، همچنان دیوان عالی را در صدر اخبار سیاسی آمریکا نگه خواهد داشت./منبع



