جنگ بعدی اسرائیل با ایران چگونه خواهد بود؟
به گزارش اطلس دیپلماسی، یادداشتی با عنوان «جنگ بعدی اسرائیل با ایران چگونه خواهد بود؟» به قلم ست فرانتزمن (Seth Frantzman)، منتشرشده در جروزالم پست (Jerusalem Post)، به تحلیل ابعاد نظامی جنگ دوازدهروزه ماه ژوئن سال ۲۰۲۵ میان اسرائیل و ایران میپردازد و نشان میدهد چگونه سامانههای دفاعی پیشرفته و حملات پیشدستانه، برتری راهبردی اسرائیل را در مواجهه با تهدیدهای موشکی و پهپادی ایران تثبیت کردهاند و ساختار نظامی ایران را در معرض چالشهای جدید قرار دادهاند. در ادامه، چکیده این مطلب آمده است.
جنگ دوازدهروزه اسرائیل با ایران در ماه ژوئن سال ۲۰۲۵ نقطه عطفی در تقابلهای نظامی منطقه ایجاد کرد. اسرائیل با بهرهگیری از حمله پیشدستانه و هدف قراردادن موشکاندازهای ایران، توان این کشور را در اجرای حمله موشکی هماهنگ بهشدت تضعیف نمود. استفاده گسترده اسرائیل از پهپادها و پروازهای عمیق به داخل ایران نیز نقش پررنگی در مهار تهدیدهای موشکی داشت و ایران را ناگزیر به جابهجایی پرتابگرها به مناطق مرکزی و شرقی کشور کرد. این اقدامات موجب شد توان آتش ایران نسبت به گذشته به میزان قابل توجهی کاهش یابد.
در این عملیات، سطح عالی رهگیری سامانههای دفاع هوایی اسرائیل چشمگیر بود؛ نزدیک به ۹۹ درصد پهپادهای ایرانی رهگیری و نابود شدند که این رقم در تجربیات جنگی بیسابقه است. همچنین حدود ۸۶ درصد از موشکهای بالستیک رهگیری شد و سامانههای پدافندی اسرائیل از جمله «کمان» کارایی قابل توجهی از خود نشان دادند. این عملکرد موفق، انگیزه اسرائیل را برای توسعه بیشتر پدافند موشکی و خرید رهگیرهای نوین افزایش داد.
تکامل سامانههای پدافند هوایی اسرائیل که ریشه در تجربیات جنگی چند دهه اخیر دارد، اثربخشی راهکارهای این کشور در برابر تهدیدهای منطقهای را تقویت کرده است. تجربیات جنگ خلیجفارس، جنگ دوم لبنان و درگیریهای غزه، همگی به ارتقای پایدار سامانههایی از قبیل «گنبد آهنین»، «فلاخن داوود» و «کمان» منجر شدند و اسرائیل توانست در جنگ اخیر از این زیرساخت بهرهی کامل ببرد.
افزون بر پدافند، نیروی هوایی اسرائیل نیز با انجام حملات دقیق به اهداف هستهای و مراکز حساس در ایران و تهران، نقش تعیینکنندهای در تضعیف ظرفیت نظامی ایران ایفا کرد.
ماموریتهای دوربرد اسرائیل از جمله حملات به حوثیها در یمن و پاسخهای تلافیجویانه به حملات پیشین ایران، منجر به افزایش سطح عملیاتی و آمادگی ارتش این کشور برای مقابله با تهدیدهای فرامنطقهای شد. هدفگیری دقیق پایگاههای موشکی حزبالله و مراکز فرماندهی نشان از انسجام نظامی اسرائیل در برخورد با تهدیدهای پراکنده و متنوع منطقهای دارد.
در این میان، وابستگی ایران به راهبردهای موشکی و پهپادی، که در سالیان گذشته تقویت شده، با محدودیتها و آسیبپذیریهای جدی روبهرو شده است. جمهوری اسلامی اگرچه تلاش میکند برد و دقت موشکها را افزایش دهد و مدعی پیشرفتهای فناوری از جمله موشکهای فراصوت است، اما همچنان فاقد فناوری مانورپذیری موشکهای پیشرفته و سامانههای دفاعی مدرن است. تبلیغات نظامی ایران نیز عمدتا بیش از آنکه به دستاوردهای واقعی متکی باشد، بر نمایش دستاوردهای ادعایی تکیه دارد.
مروری تاریخی بر برنامههای موشکی کشورهایی مانند آلمان نازی و رژیم صدام حسین نشان میدهد اتکای صرف بر موشک و پهپاد هرگز ضامن پیروزی راهبردی نیست. ایران نیز بهرغم سرمایهگذاری گسترده در نیروهای متحد و تأمین تسلیحات پیشرفته برای بازیگران غیردولتی مانند حماس، حوثیها و حزبالله، در تحقق اهداف نظامی بلندمدت خود ناکام مانده است. توقیف محمولههای حساس تسلیحاتی با هدف ارتقای قدرت نظامی نیروهای متحد نشانه تداوم این راهبرد است. در نهایت، تمرکز ایران بر جنگ نامتقارن، به دلیل محدودیت در سرمایهگذاری بر نیروهای متعارف، ممکن است با ادامه ناکامیها دنبال شود. اسرائیل ضمن حفظ آمادگی برای مقابله با تهدیدهای متداول و غیرمتعارف، همچنان بر توسعه سامانههای دفاعی و عملیات ترکیبی تاکید خواهد داشت تا برتری نظامی خود را در منطقه تثبیت کند./ منبع