دیپلماسی در خدمت توسعه؛ معاهده اتحاد قرقیزستان و ازبکستان برای تسریع کریدور ریلی چین
رهبران قرقیزستان و ازبکستان با امضای معاهده همپیمانی، بر توسعه زیرساختهای راهبردی مشترک بهجای رقابتهای ژئوپلیتیک و اتکا به قدرتهای خارجی تأکید کردند.
به گزارش اطلس دیپلماسی، مقالهای با عنوان «دیپلماسی در خدمت توسعه؛ معاهده اتحاد قرقیزستان و ازبکستان برای تسریع کریدور ریلی چین» به قلم خاویر ام. پیدرا (Javier M. Piedra) در تایمز آو سنترال آسیا (The Times of Central Asia) منتشر شده است. این مقاله به بررسی نشست تاریخی رهبران دو کشور و پیشرفت سریع احداث خطآهن مشترک با چین بهعنوان نماد عملگرایی و عبور از تنشهای سنتی میپردازد. در ادامه، چکیده مطلب آمده است.
دیدار اخیر سادیر جباروف و شوکت میرضیایف در حاشیه دریاچه ایسیککول و امضای «معاهده روابط همپیمانی»، گامی فراتر از دیدارهای معمول دیپلماتیک بود. رهبران دو کشور با کنارگذاشتن رقابتها و اختلافات گذشته، بر گفتوگو، ثبات و مسئولیتپذیری مشترک تأکید کردند. این توافق نشان میدهد که بیشینهکردن منافع از طریق کار تیمی، بر جستوجوی حمایت قدرتهای بزرگ یا کسب دستاوردهای مقطعی ارجحیت یافته است.
محور اصلی این همگرایی، پیشبرد پروژههای زیرساختی راهبردی از جمله نیروگاه برقآبی کامباراتا-۱ و خطآهن چین–قرقیزستان–ازبکستان است؛ پروژهای که روزگاری اجرای آن غیرواقعبینانه تلقی میشد. این خطآهن نهتنها مسیرهای ترانزیتی سریعتری نسبت به کریدورهای شمالی ارائه میدهد، بلکه با آزادسازی ظرفیتهای اقتصادی، به ایجاد مشاغل جدید، توسعه مراکز لجستیکی و کسب درآمدهای صدها میلیون دلاری برای هر دو کشور منجر خواهد شد.
پیشرفت میدانی این پروژه بسیار چشمگیر است. در حال حاضر، عملیات اجرایی در ۸۳ کارگاه از مجموع ۱۰۷ سایت برنامهریزیشده در خاک قرقیزستان با حضور بیش از ۱۰ هزار نیروی کار و ۷ هزار دستگاه ماشینآلات سنگین جریان دارد. حفاری ۲۶ تونل در رشتهکوههای تیانشان و ساخت ۳۸ دهنه پل در دست اقدام است که اراده جدی برای تکمیل سریع این کریدور را نشان میدهد.
ساختار تأمین مالی این پروژه ۴.۷ میلیارد دلاری نیز نهایی شده است. چین نیمی از این مبلغ (۲.۳ میلیارد دلار) را در قالب وام ۳۵ ساله پرداخت میکند و نیم دیگر آن بهصورت سرمایه سهامداران تأمین میشود که سهم چین ۵۱ درصد و سهم هریک از دو کشور دیگر ۲۴.۵ درصد است. همزمان، پذیرش ضرورت این پروژه از سوی مسکو، نشاندهنده موفقیت سیاست خارجی واقعبینانه و چندوجهی قرقیزستان و ازبکستان در مدیریت حساسیتهای منطقهای است.
ارتقای روابط دوجانبه به سطح همپیمانی، محصول سالها تلاش دیپلماتیک و حسننیت متقابل برای حلوفصل مسائل بنیادین است. بیشکک و تاشکند نشان دادهاند که بهجای گرفتارشدن در بازی بزرگ قدرتها، تعامل با یکدیگر را انتخاب کردهاند؛ رویکردی که تضمینکننده تداوم پیشرفت پروژههای کلان زیرساختی، بهدور از مداخلات خارجی خواهد بود./ منبع
