آلمان: رهبر امنیتی جدید اروپا

به گزارش اطلس دیپلماسی، مقاله‌ای با عنوان «آلمان: رهبر امنیتی جدید اروپا» به قلم آرنت فرایتاگ فون لورینگهافن (Arndt Freytag von Loringhoven) در مرکز تحلیل سیاست اروپا (Center for European Policy Analysis)  منتشر شده است. این مقاله به بررسی دگردیسی راهبردی برلین در دسامبر ۲۰۲۵ پرداخته و تأکید می‌کند که آلمان در حال پرکردن خلاء ناشی از عقب‌نشینی آمریکا و مشکلات داخلی قدرت‌های سنتی نظیر فرانسه و انگلیس است. در ادامه، چکیده مطلب آمده است.

آلمان به شکلی آرام اما قاطع در حال تبدیل‌شدن به ستون اصلی امنیت اروپا است. بارزترین نشانه این تغییر، نقش محوری فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان (که از می ۲۰۲۵ قدرت را در دست دارد)، در مذاکرات اخیر صلح اوکراین در برلین (۱۴-۱۵ دسامبر ۲۰۲۵) است. مرتس با میزبانی این نشست تلاش کرد تا مانع از آن شود که توافقات میان آمریکا و روسیه «فراتر از اروپا» و بدون لحاظ‌کردن منافع این قاره شکل بگیرد. او با اعزام مشاور دیپلماتیک خود به تمامی مراحل گفت‌وگوها، نشان داد که برلین دیگر صرفاً یک حامی مالی نیست، بلکه به‌دنبال هدایت راهبردی بحران‌های منطقه است. این رویکرد جدید در حالی اتخاذ می‌شود که واشنگتن تمایل کمتری به درگیری مستقیم با مسکو نشان می‌دهد و همین امر مرتس را بر آن داشته تا رسماً «استقلال امنیتی اروپا از ایالات متحده» را دنبال کند.

در حوزه نظامی، آلمان تحت رهبری مرتس سنت‌های دیرینه‌ «ریاضت اقتصادی» و «محدودیت بدهی» را کنار گذاشته است. دولت جدید با جلب حمایت هر دو جناح اصلی، راه را برای استقراض کلان هموار کرده و بودجه دفاعی را تا سال ۲۰۲۹ به ۳۷۸ میلیارد یورو (معادل ۴۴۴ میلیارد دلار) افزایش داده است. هدف نهایی این برنامه، رسیدن به سهم ۳.۵ درصدی از تولید ناخالص داخلی برای مخارج نظامی و تبدیل ارتش آلمان (بوندس‌ور) به قدرتمندترین نیروی نظامی متعارف در اروپا است. این جهش مالی با اصلاحات ساختاری در نیروی انسانی همراه شده است؛ به‌طوری که بر اساس قانون جدید مصوب دسامبر ۲۰۲۵، تمامی مردان هجده‌ساله موظف به ثبت‌نام و انجام معاینات پزشکی برای خدمت احتمالی هستند تا آمادگی رزمی آلمان تا سال ۲۰۳۵ به سطح مطلوب برسد.

با وجود قدرت‌نمایی در عرصه خارجی، مرتس در داخل با چالش‌های جدی روبرو است. حزب او یعنی «اتحادیه دموکرات مسیحی آلمان» در نظرسنجی‌ها رقابت تنگاتنگی با حزب راست‌گرای افراطی «آلترناتیو برای آلمان» دارد و مسائل معیشتی، تورم و بحران مهاجرت باعث شده تا محبوبیت شخصی صدراعظم چندان بالا نباشد. با این حال، وضعیت مالی آلمان نسبت به رقبای اروپایی‌اش بسیار مساعدتر است؛ در حالی که نسبت بدهی به تولید ناخالص داخلی در فرانسه و انگلیس از مرز ۱۰۰ درصد عبور کرده، این رقم در آلمان تنها ۶۳ درصد است. همین توان مالی به برلین اجازه داده تا نه‌تنها بودجه نظامی خود را افزایش دهد، بلکه به بزرگترین تأمین‌کننده کمک‌های نظامی به اوکراین تبدیل شود و به تنهایی تعهداتی بالغ بر ۸۶ میلیارد یورو را از سال ۲۰۲۲ تاکنون تقبل کند.

آزمون بزرگ دیپلماسی آلمان در هفته‌های جاری، متقاعد کردن سایر اعضای اتحادیه اروپا برای استفاده از ۲۱۰ میلیارد یورو دارایی مسدودشده روسیه به‌نفع اوکراین است. بخش عمده این دارایی‌ها در بلژیک نگهداری می‌شود و بروکسل به‌دلیل ترس از اقدامات تلافی‌جویانه حقوقی مسکو و فشار برخی مقام‌های آمریکایی، با مصادره آن‌ها مخالفت می‌کند. مرتس با سفر به بروکسل و رایزنی‌های فشرده، در تلاش است تا بلوک مخالفان را بشکند و نشان دهد که آلمان آماده است از وزن سیاسی خود برای پیشبرد اهداف امنیتی قاره استفاده کند. این تحولات نشان‌دهنده تولد آلمانی است که دیگر از رهبری در اروپا هراسی ندارد و به‌دنبال ایجاد نظمی نوین در مدیریتی است که واشنگتن در حال واگذاری آن است./ منبع