چه‌چیزی در آلاسکا ممکن است اشتباه پیش برود

در دیدار دیپلماتیک میان دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، و ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، که در آلاسکا برگزار می‌شود، هدف اصلی دستیابی به صلح در جنگ اوکراین است، اما موانع متعددی می‌تواند این تلاش را با چالش مواجه کند. این نشست، که در پایگاه نظامی المندورف-ریچاردسون در انکوریج برگزار می‌شود، به‌عنوان یک «تمرین گوش‌دادن» توصیف شده و انتظارات برای پیشرفت فوری در پایان‌دادن به جنگ اوکراین پایین نگه داشته شده است. با این حال، تحولات اخیر، به‌ویژه پیشرفت نظامی روسیه در شهر راهبردی پوکرویسک اوکراین، ممکن است پویایی مذاکرات را تغییر دهد و اوکراین را به پذیرش توافقی ترغیب کند.

یکی از موانع اصلی، موضع سرسختانه اوکراین است. ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، روز چهارشنبه تأکید کرد که حاضر به معامله زمین در ازای صلح نیست. اگر کی‌یف معتقد باشد که پیشرفت روسیه در پوکرویسک تهدید جدی نیست و حمایت غرب ادامه خواهد یافت، احتمالاً به موضع کنونی خود پایبند می‌ماند و مذاکرات در آلاسکا را بی‌اثر می‌کند. زلنسکی پس از گفت‌وگویی که ترامپ آن را «بسیار خوب» توصیف کرد، از هدف برگزاری نشستی سه‌جانبه با حضور خود، پوتین و احتمالاً رهبران اروپایی سخن گفت، اما خواستار آتش‌بس فوری شده است. در مقابل، روسیه که در میدان نبرد دست برتر را احساس می‌کند، ممکن است آتش‌بس فوری را رد کند، زیرا می‌تواند همزمان با ادامه درگیری‌ها مذاکره کند.

از سوی دیگر، اگر پیشرفت در پوکرویسک برای مسکو چشمگیر به نظر برسد، ممکن است روسیه را به طرح مطالبات حداکثری یا حتی خروج از مذاکرات و پیگیری پیروزی نظامی کامل ترغیب کند. هرچند این سناریو با توجه به هزینه‌های سنگین سه‌ساله روسیه در این جنگ، شامل هزاران کشته و خسارات مالی هنگفت، کمتر محتمل است، اما نمی‌توان احتمال تصمیم‌گیری‌های غیرمنطقی را نادیده گرفت.

چالش دیگر، عدم وضوح در اهداف دولت ترامپ است. گزارش‌هایی حاکی از پیشنهاد آمریکا برای نوعی اشغال «سبک کرانه باختری» در مناطق مورد مناقشه اوکراین توسط روسیه بدون تغییر رسمی مرزها وجود دارد. این ایده، هرچند هوشمندانه به نظر می‌رسد، با خطراتی همراه است. پیشنهاد تضمین امنیتی آمریکا برای اوکراین، که ظاهراً مورد پذیرش اولیه ترامپ قرار گرفته، می‌تواند تعهدی بلندمدت و پیچیده در منطقه‌ای ناپایدار ایجاد کند. پذیرش چنین توافقی از سوی روسیه محتمل است، زیرا به تضمین ناتو ترجیح دارد، اما ممکن است برای منافع آمریکا در درازمدت زیان‌بار باشد، به‌ویژه با توجه به سیاست‌های نامشخص اوکراین پس از جنگ.

تأثیرگذاری اروپا بر مذاکرات نیز نگرانی‌هایی ایجاد کرده است. اروپا، که از این نشست نگران است، تلاش می‌کند با دیپلماسی نرم‌تر با ترامپ، منافع خود را حفظ کند. این امر ممکن است مذاکرات را پیچیده‌تر کند، مشابه تجربه مذاکرات ناموفق ایران که فشارهای داخلی و خارجی باعث تغییر اهداف دیپلماتیک و در نهایت شکست مذاکرات شد. حساسیت ترامپ به نظرات عمومی و ستایش‌های بلند، می‌تواند او را تحت تأثیر فشارهای اوکراین و اروپا قرار دهد.

موفقیت در این نشست می‌تواند دستاورد بزرگی برای ترامپ باشد و حتی او را در نظر عموم شایسته جایزه نوبل صلح کند. اما مسیر دیپلماتیک همچنان پرمخاطره است و نتیجه آن به توانایی طرفین در غلبه بر این چالش‌ها بستگی دارد./ منبع