پیروزی ایران در نبرد هرمز

نقض تفاهم‌نامه توسط تهران و موضع انفعالی واشنگتن، کنترل تنگه هرمز را به دست ایران انداخته است.

به گزارش اطلس دیپلماسی، یادداشت «پیروزی ایران در نبرد هرمز» در وال ‌استریت ژورنال (Wall Street Journal) منتشر شده است. این یادداشت، به تبیین ناکارآمدی سیاست تساهل واشنگتن در قبال تهران می‌پردازد و نشان می‌دهد که چگونه توافق سست دولت ترامپ و بی‌توجهی به رفتارهای تهاجمی ایران، به تثبیت تسلط این کشور بر شاهراه انرژی جهان و تضعیف بازدارندگی آمریکا منجر شده است. در ادامه، چکیده این مطلب آمده است.

توافق ادعایی کاخ سفید با ایران که قرار بود به بازگشایی تنگه هرمز بینجامد، در عمل به ابزاری برای تثبیت حاکمیت تهران بر این آبراه کلیدی تبدیل شده است. رفتارهای اخیر نشان می‌دهد که نظام سیاسی ایران با استفاده از قدرت نظامی، مفاد این تفاهم‌نامه را ملغی کرده و حملات هدفمندی را علیه کشتی‌های تجاری، پایگاه‌های آمریکایی و کشورهای حاشیه خلیج فارس سازماندهی می‌کند. این رویکرد تهاجمی شامل حملات پهپادی به کشتی‌های کانتینری و نفتکش‌های حامل نفت کویت و قطر است. در پاسخ، اقدامات تلافی‌جویاانه محدود واشنگتن علیه رادارهای ساحلی و انبارهای تسلیحاتی ایران، به دلیل هراس از پیامدهای اقتصادی و نوسانات بازار نفت، پس از بسته‌شدن بازارهای مالی اعلام می‌شود؛ امری که نشان‌دهنده دست‌بسته بودن در اتخاذ ابزارهای نظامی جدی است.

اشتباه محاسباتی مقامات ارشد کاخ سفید در پذیرش ایده تغییر رفتار در فرماندهان نظامی ایران، بستر مناسبی را برای مانور ژئوپلیتیک تهران فراهم کرد. خوش‌بینی به دست‌یابی به توافقات دوستانه فراتر از تفاهم‌نامه رسمی، عملاً مسیر را برای باج‌خواهی بیشتر هموار ساخت. مواضع دیپلماتیک ایران نیز صراحتاً موید این واقعیت است که مدیریت تنگه هرمز بر اساس توافقات جدید، منحصراً در اختیار این کشور قرار دارد و هیچ بازیگر بین‌المللی دیگری حق مداخله در این جغرافیا را ندارد. واشنگتن با اعطای معافیت‌های تحریمی نفتی بدون ایجاد اهرم‌های راستی‌آزمایی و آزادسازی میلیاردها دلار دارایی مسدود شده، عملاً منابع مالی لازم برای تقویت ساختار نظامی ایران را تأمین کرده است، بدون اینکه تضمینی برای حفظ امنیت دریانوردی آزاد به دست آورد.

هدف نهایی ایران، تبدیل تنگه هرمز به یک ایستگاه عوارض دریایی است که عبور و مرور از آن تنها با مجوز مستقیم تهران امکان‌پذیر باشد. در روزهای نخست توافق، شرکت‌های کشتیرانی تلاش کردند با بی‌توجهی به هشدارهای ایران، از مسیرهای جنوبی متعلق به عمان تردد کنند و شروطی مانند اعلام حضور از دو روز قبل و خرید بیمه‌های خاص ایرانی را نادیده بگیرند؛ اما تهران با به‌کارگیری نیروی نظامی و ایجاد رعب در میان کشورهای منطقه، ورق را به نفع خود برگرداند. واکنش‌های ضعیف و محدود به اهداف نظامی، هرگز نتوانسته است محاسبات بازدارندگی را تغییر دهد؛ چرا که ارزیابی‌ها حاکی از آن است که کاخ سفید به دلیل در پیش بودن انتخابات میان‌دوره‌ای، تمایلی به ورود دوباره به یک جنگ تمام‌عیار ندارد. این وضعیت، بحرانی راهبردی ایجاد کرده و شرایط را به نقطه‌ای رسانده که تنها دو گزینه باقی مانده است: تسلیم کامل این شاهراه حیاتی به اراده ایران یا بازگشایی اجباری آن از طریق اعمال قدرت نظامی همه‌جانبه./منبع