دیپلماسی انعطافپذیر هند در سایه آتشبس ایران و اسرائیل
به گزارش اطلس دیپلماسی، یادداشتی با عنوان «دیپلماسی انعطافپذیر هند در سایه آتشبس ایران و اسرائیل» نوشته ادفر شاه ،(Adfer Shah)، در نشریه ساوث ایشیا ژورنال (South Asia Journal) منتشر شده است. این یادداشت به بررسی راهبردهای اقتصادی، دیپلماتیک و اجتماعی هند برای حفظ ثبات در برابر تبعات آتشبس شکننده ایران-اسرائیل در ژوئن ۲۰۲۵ و چالشهای ناشی از نفوذ چین و پاکستان در منطقه میپردازد. در ادامه، چکیده این یادداشت آمده است.
در ژوئن ۲۰۲۵، درگیری ایران و اسرائیل با حملات هوایی رژیم صهیونیستی به تأسیسات هستهای ایران و پاسخ موشکی ایران آغاز شد و به آتشبسی شکننده انجامید. این درگیری برای هند که بهشدت به نفت وارداتی وابسته است، چالشهایی ایجاد کرد، زیرا اختلال در تنگه هرمز یا مسیرهای دریای سرخ ثبات اقتصادی را تهدید میکند. هند با تنوعبخشی به منابع انرژی، تقویت تابآوری تجاری و دیپلماسی مبتنی بر فلسفه «جهان یک خانواده است»، رویکردی امیدوارکننده در پیش گرفت. این راهبرد به اقتصاد و زندگی ماهیگیران، پرستاران هندی در حیفا و خانوادههایشان توجه دارد. هند با سیاستهای انسانمحور، اقتصاد خود را حفظ کرد و دیپلماسی بیطرفانهاش تحسین جهانی یافت.
آتشبس، خوشبینی محتاطانهای به بازارهای مالی هند بازگرداند و شاخصهای سهام با ثبات تورم و سیاستهای پولی محتاطانه بهبود یافت. تجارت محدود با ایران به دلیل تحریمهای آمریکا از سال ۲۰۱۹، از هند در برابر شوک فوری محافظت کرد، اما شکنندگی آتشبس و اختلالات حوثیها در دریای سرخ هوشیاری میطلبد. شبکههای اعتماد در جامعه هند بازارها را تثبیت کرد و برای میلیونها نفر، تامین انرژی و تجارت حیاتی است. روابط هند با ایران و اسرائیل تعادلی از پیوندهای تاریخی و جاهطلبی راهبردی را نشان میدهد که با نفوذ چین در غربآسیا پیچیده شده است. بندر چابهار، مسیری به آسیای میانه، با کریدور چین-پاکستان رقابت میکند.
همکاری دفاعی هند با اسرائیل، شامل سیستمهای پهپادی و موشکی، امنیت را تقویت کرد. هند با خودداری از انتقاد از اسرائیل در سازمان همکاری شانگهای و رأی ممتنع در قطعنامه آتشبس سازمان ملل درباره غزه، خودمختاری راهبردی را حفظ کرد. درگیری بر هندیهای ساکن اسرائیل و ایران تأثیر گذاشت؛ پریا نایر، دانشجوی پزشکی و آنجالی توماس، پرستار، با هشدارهای موشکی مواجه شدند.
عملیات سیندو باعث خروج هزاران نفر از ایران شد. ماهیگیران بمبئی و صادرکنندگان نساجی سورات متضرر شدند. ذخایر نفت و واردات متنوع از روسیه و آمریکا، امنیت انرژی را تقویت کرد. هند با تسریع در انرژی تجدیدپذیر و کریدور شمال-جنوب از طریق چابهار، مسیرهای ناپایدار را دور زد. پیمانهای تجاری با عمان و اردن از مشاغل حمایت کرد. دیپلماسی هند با پیشنهاد میانجیگری جایشانکار، کمک به غزه و روابط قوی با شورای همکاری خلیجفارس، جایگاه آن را ارتقا داد. برنامههای فرهنگی مانند آموزش زبان پارسی، جشنوارههای ایران-هند و تبادل دانشجویی، پیوندها را تقویت کرد. آتشبس، شکننده است و احتمال تنش تا اوایل سال ۲۰۲۶ وجود دارد. نزدیکی ایران به پاکستان که با موضع ضداسرائیلی تقویت شده، منافع هند را تهدید میکند. هند باید نقش چابهار را با سرمایهگذاری مشترک و چارچوب هند-ایران-افغانستان تقویت کند./ منبع