برد دروغین نتانیاهو در مارآلاگو

دیدار اخیر دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو در مارآلاگو (ژانویه ۲۰۲۶)، که پنجمین سفر نخست‌وزیر اسرائیل به آمریکا در طول یک سال گذشته محسوب می‌شد، بیش از آنکه نشان‌دهنده یک اتحاد راهبردی برابر باشد، بازتاب‌دهنده تسلط بلامنازع ترامپ بر روند تحولات غرب‌ آسیا و تضعیف جایگاه سیاسی نتانیاهو بود. نتانیاهو که با هدف کسب امتیازات حیاتی نظیر جلوگیری از حضور ترکیه در نیروهای تثبیت غزه و دریافت «چراغ سبز» صریح برای حمله به تأسیسات ایران به فلوریدا سفر کرده بود، عملاً در هر دو مورد با دیواری از رویکرد «اول معامله» ترامپ برخورد کرد. ترامپ با تأکید بر رابطه شخصی‌اش با اردوغان و اولویت دادن به توافق با تهران، نشان داد که برخلاف ادعاهای رسانه‌های اسرائیلی، تمایلی به اعطای چک سفید امضا برای عملیات‌های یک‌جانبه اسرائیل ندارد و به‌جای آن، بر خلع سلاح حماس توسط یک نیروی بین‌المللی (شامل کشورهای مسلمان) و آغاز بازسازی غزه متمرکز است.

نمادین‌ترین بخش این دیدار، تحقیر دیپلماتیک نتانیاهو در پوشش تمجیدهای کلامی بود. ترامپ در حالی نتانیاهو را «نخست‌وزیر بزرگ زمان جنگ» خطاب کرد که بلافاصله با طرح موضوع «عفو قریب‌الوقوع» او، عملاً به پایان عمر سیاسی بی‌بی و پرونده‌های قضایی او اشاره کرد. پیام ترامپ روشن بود: تاریخ انقضای رهبری نتانیاهو فرا رسیده است. در مقابل، نتانیاهو برای تلطیف فضا و حفظ ظاهر، اعلام کرد که «جایزه اسرائیل» در سال ۲۰۲۶ برای نخستین بار به یک شخصیت غیر طرفدار ایران یعنی دونالد ترامپ اعطا خواهد شد؛ افتخاری که در دنیای ترامپ بسیار ارزشمند است، اما در دنیای سیاست، چیزی جز یک «هدیه خداحافظی» برای تضمین حمایت‌های لحظه‌ای به نظر نمی‌رسد.

واقعیت میدانی در غزه و شمال آفریقا نیز نشان‌دهنده یک تضاد عمیق است. در حالی که اسرائیل با جابه‌جایی آوارگان به مناطقی نظیر سومالی‌لند و تداوم عملیات‌های نظامی، عملاً فاز اول آتش‌بس طرح ترامپ را نادیده می‌گیرد، رئیس‌جمهور آمریکا با ادعای پایبندی ۱۰۰ درصدی اسرائیل به توافق، تنها به دنبال پیشبرد طرح بیست ماده‌ای خود برای رسیدن به «توافق بزرگ» است. با این حال، تحلیل‌گران معتقدند که این نمایش‌های قدرت، اثرات ماندگاری نخواهند داشت؛ چرا که «نسل‌کشی، خودِ نسل‌کش‌ها را می‌بلعد» و شکاف میان درک اسرائیل از خود و درک جهانی از آن، هرگز تا این حد عمیق نبوده است. اسرائیل در سال ۲۰۲۶، به‌رغم تمام تخریب‌ها، با تضادهای داخلی فلج‌کننده‌ای روبروست و ترامپ نیز که هیچ علاقه‌ای به «بازنده‌ها» ندارد، به‌خوبی می‌داند که قدرت نظامی بدون برد سیاسی، در درازمدت برای واشینگتن هزینه‌زا خواهد بود./ منبع