هیچ‌کس از یورش برق‌آسای آمریکا علیه ونزوئلا در امان نیست

عملیات سحرگاه ۳ ژانویه ۲۰۲۶، با حملات هوایی گسترده به زیرساخت‌های نظامی در کاراکاس و سایر نقاط شمال ونزوئلا آغاز شد. به گفته مقامات واشنگتن، این تهاجم که با کشته‌شدن بیش از یک‌صد نفر (از جمله نیروهای نظامی کوبایی) همراه بود، با هدف بازداشت مادورو به اتهام «نارکوتروریسم» (تروریسم مواد مخدر) صورت گرفت. ترامپ در کنفرانس خبری خود با تمجید از این عملیات به‌عنوان یکی از خیره‌کننده‌ترین نمایش‌های قدرت نظامی آمریکا، صراحتاً اعلام کرد که واشنگتن تا زمان «انتقال قدرت صلح‌آمیز»، ونزوئلا را اداره خواهد کرد. او با معرفی «دکترین دانرو» (ترکیبی از نام خود و دکترین مونرو)، بر تسلط بلامنازع آمریکا بر نیم‌کره غربی تأکید کرد و به کشورهایی نظیر کلمبیا و کوبا هشدار داد که در صورت عدم تمکین، سرنوشتی مشابه در انتظار آن‌هاست.

واکنش‌های جهانی به این اقدام با خشم و نگرانی گسترده همراه بوده است. در حالی که رهبران راست‌گرا نظیر خاویر میلی (آرژانتین) از این حرکت استقبال کردند، کشورهای منطقه از جمله برزیل، مکزیک و کلمبیا آن را تجاوز به حاکمیت ملی آمریکای لاتین خواندند. روسیه و چین نیز با محکومیت شدید این «راهزنی بین‌المللی»، از شورای امنیت خواستار مداخله فوری شدند. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، این عملیات را «بدعتی خطرناک» نامید که ستون‌های حقوق بین‌الملل را فرو می‌ریزد. در این میان، سرنوشت اپوزیسیون ونزوئلا نیز جالب‌توجه است؛ ماریا کورینا ماچادو که در اکتبر ۲۰۲۵ برنده جایزه صلح نوبل شده بود، توسط ترامپ به‌عنوان فردی فاقد محبوبیت کافی برای رهبری دوران گذار، کنار گذاشته شد.

در تحلیل نهایی، حمله به ونزوئلا فراتر از یک تغییر حکومت ساده، نشان‌دهنده تولد یک «امپراتوری نفتی» جدید برای واشنگتن است که اکنون کنترل نزدیک به ۴۰ درصد از تولید نفت جهان را در اختیار دارد. این خودخواهی مطلق و نادیده‌گرفتن اخلاقیات، ایالات متحده را به خطرناک‌ترین «دولت سرکش» جهان تبدیل کرده است. در حالی که ترامپ از پیروزی خود سرمست است، بسیاری از تحلیل‌گران معتقدند این اقدام ممکن است به واکنشی ویرانگر در سطح بین‌المللی منجر شود و راه را برای اقدامات مشابه از سوی سایر قدرت‌های بزرگ (نظیر چین در قبال تایوان) هموار کند. دنیای چندقطبی سال ۲۰۲۶، اکنون با واقعیتی تلخ روبروست که در آن «حق با قدرت است» و نه با قانون./ منبع