سیاست‌های ترامپ علیه هاروارد؛ تهدیدی برای جایگاه علمی آمریکا

تصمیم دولت ترامپ برای لغو مجوز دانشگاه هاروارد در پذیرش دانشجویان بین‌المللی، تبعات گسترده‌ای فراتر از این دانشگاه ایجاد کرده است. این اقدام که با بی‌ثباتی و تنش‌زایی سیاست‌های اخیر آمریکا همخوانی دارد، جایگاه این کشور به‌عنوان پیشرو در آموزش عالی و جذب استعدادهای جهانی را تضعیف می‌کند. این تصمیم برای حدود ۶۸۰۰ دانشجوی بین‌المللی هاروارد، که بیش از یک‌چهارم دانشجویان این دانشگاه را تشکیل می‌دهند، تأثیرات شخصی عمیقی دارد. این دانشجویان که سال‌ها برای تحصیل در آمریکا تلاش کرده‌اند، اکنون با خطر لغو ویزا، انتقال به دانشگاه‌های دیگر یا بازگشت به کشورهای خود مواجه‌اند. این عدم اطمینان به‌ویژه برای دانشجویان تازه‌وارد تشدید شده و نگرانی‌هایی را برای خانواده‌ها و مربیان در سراسر جهان درباره آینده آموزش بین‌المللی ایجاد کرده است.

اعلام اخیر دولت مبنی بر لغو تهاجمی ویزاهای صادرشده برای دانشجویان چینی، همراه با افزایش بررسی درخواست‌های ویزا از چین و هنگ‌کنگ، تعلیق مصاحبه‌های جدید برای ویزای دانشجویی و احتمال گسترش بررسی شبکه‌های اجتماعی برای همه متقاضیان خارجی، اختلال گسترده‌ای در دانشگاه‌ها، دانشجویان و خانواده‌ها ایجاد کرده است. این اقدامات فضای اضطراب را در جامعه دانشگاهی عمیق‌تر کرده است. برای دهه‌ها، دانشگاه‌های آمریکایی با جذب جوانان بااستعداد از سراسر جهان، تنوع، پویایی و میلیاردها دلار به اقتصاد این کشور آورده‌اند. اما اقدامات اخیر دولت، خانواده‌های چینی را وادار به بازنگری در برنامه‌های خود برای تحصیل فرزندانشان در آمریکا کرده و بسیاری هنگ‌کنگ را به‌عنوان گزینه‌ای امن‌تر و قابل‌اعتمادتر می‌بینند.

پیشنهاد حذف برنامه آموزش عملی اختیاری توسط نامزد مدیر خدمات شهروندی و مهاجرت آمریکا، که به دانشجویان بین‌المللی اجازه کار یک‌ساله در رشته خود را می‌دهد، جذابیت مدرک آمریکایی را برای دانشجویان چینی و دیگران کاهش می‌دهد. در این فضا، دانشگاه‌های آمریکایی با نظارت فدرال شدیدتر بر پذیرش و فضای دانشگاهی، به‌ویژه در مورد اتهامات یهودستیزی، کاهش بودجه، توقف استخدام و کاهش اعتماد متقاضیان مواجه‌اند. صدها رئیس دانشگاه در بیانیه‌ای مشترک، که پس از جلسات سراسری برگزارشده توسط انجمن کالج‌ها و دانشگاه‌های آمریکا و آکادمی هنر و علوم آمریکا منتشر شد، نگرانی خود را از دخالت بی‌سابقه دولت و فشار سیاسی بر آموزش عالی ابراز کردند. آنها ضمن پذیرش نیاز به نظارت، دخالت غیرموجه و استفاده اجباری از بودجه تحقیقاتی برای فشار بر دانشگاه‌ها را رد کردند.

این بیانیه بر تنوع آموزش عالی آمریکا، شامل دانشگاه‌های تحقیقاتی، کالج‌های هنرهای آزاد و کالج‌های محلی، تأکید کرد و از آزادی آکادمیک به‌عنوان پایه‌ای برای برتری علمی، تحرک اجتماعی، اقتصاد پویا و دموکراسی دفاع کرد. آن‌ها هشدار دادند که محدودیت این آزادی به دانشجویان، مربیان و جامعه آسیب می‌رساند و خواستار همکاری سازنده برای تقویت آموزش عالی شدند. برتری رقابتی آمریکا در آموزش عالی جهانی به آزادی آکادمیک، پذیرش ایده‌های نو و تنوع وابسته است. این ارزش‌ها دانشگاه‌های آمریکا را به مراکز نوآوری و پرورش برندگان نوبل و رهبران آینده تبدیل کرده است. مهاجران نقش کلیدی در این موفقیت داشته‌اند.

اکنون این میراث در خطر است. نظرسنجی‌ها نشان می‌دهد که بسیاری از محققان بین‌المللی به دلیل محیط کم‌تر استقبال‌کننده آمریکا در حال ترک یا امتناع از مهاجرت به این کشورند. چین در تولید علمی از آمریکا پیشی گرفته و در رتبه‌بندی‌های جهانی دانشگاهی در حال صعود است. سیاست‌هایی که اعتماد و ثبات را تضعیف می‌کنند، توانایی آمریکا برای جذب استعدادهای جهانی را کاهش می‌دهند. بسیاری از دانشجویان چینی در آمریکا تنها برای کسب مدرک حضور دارند و از درگیری در مسائل سیاسی یا اجتماعی به دلیل ترس از پیامدها اجتناب می‌کنند. این فضای احتیاط، پویایی فکری و فرهنگی دانشگاه‌های آمریکا را کمرنگ کرده است. نبردهای حقوقی و سیاسی پیرامون دانشجویان بین‌المللی هاروارد بخشی از یک روایت بزرگ‌تر است که آینده دانشگاه‌های آمریکا و جایگاه جهانی این کشور را شکل خواهد داد. جهان نظاره‌گر است تا ببیند آیا آمریکا سنت بازبودن و برتری خود را حفظ خواهد کرد یا به‌سوی انزوا و سوءظن عقب‌نشینی می‌کند./ منبع