جیدی ونس در حال تبدیل شدن به سپر بلای توافق با ایران است
توافق مقدماتی با ایران؛ تلاش ترامپ برای مقصر جلوه دادن معاون خود در صورت شکست احتمالی را مشخص کرده است.
به گزارش اطلس دیپلماسی، یادداشتی با عنوان «جیدی ونس؛ سپر بلای توافق با ایران» به قلم جو پرتیکون (Joe Perticone) در بولوارک (Bulwark) منتشر شده است. این تحلیل با لحنی رسمی و بیطرف، به بررسی ابعاد تفاهمنامه واشنگتن و تهران پرداخته و نشان میدهد که چگونه دونالد ترامپ با واگذاری مسئولیت دفاع از این توافق به معاون خود، جیدی ونس، درصدد است تا در صورت شکست یا انتقادهای شدید حزب، او را مسئول نهایی معرفی کرده و خود را از ترکشهای سیاسی مصون بدارد. در ادامه، چکیده این یادداشت آمده است.
دولت ایالات متحده و جمهوری اسلامی ایران به تفاهمنامهای مقدماتی و کمتعهد دست یافتهاند که هدف آن هموار کردن مسیر برای یک توافق دایمیتر است. این تحول دیپلماتیک با واکنشهای متفاوتی در داخل آمریکا روبهرو شده و در این میان، نقش کلیدی و پرخطری به معاون رئیسجمهور واگذار شده است. او وظیفه یافته تا به عنوان سخنگوی اصلی دولت، این تفاهمنامه را به افکار عمومی و کنگره معرفی کند و با تردیدهای موجود پیرامون آن به مبارزه بپردازد. با این حال، شواهد نشان میدهد که این ماموریت فراتر از یک وظیفه دیپلماتیک، گامی برای قربانی کردن او در صورت شکست طرح است. رئیسجمهور آمریکا تمایلی به پذیرش مسئولیت مستقیم و عواقب احتمالی این توافق ندارد و در اظهارات خود به وضوح بر نقش محوری معاونش به عنوان معمار اصلی این تفاهم تاکید میکند؛ رویکردی که تحلیلگران آن را تلاشی هوشمندانه برای تبرئه شخص رئیسجمهور از پیامدهای منفی احتمالی قلمداد میکنند.
در بدنه حزب جمهوریخواه، سناتورهای برجسته رفتارهای دوگانهای اتخاذ کردهاند. برخی از آنها ضمن تاکید بر لزوم بررسی دقیق متن توافق و ضرورت تایید آن توسط کنگره، صراحتاً معاون رئیسجمهور را معمار اصلی این سازوکار معرفی میکنند. این استراتژی، بار مسئولیت پاسخگویی را کاملاً بر دوش او قرار میدهد. معیارهایی مانند میزان غنیسازی اورانیوم در خاک ایران به عنوان خطکش اصلی ارزیابی کیفیت این توافق تعیین شده است و مخالفتها یا حمایتها به این عامل بستگی دارد. از سوی دیگر، بخش عمدهای از سناتورهای دموکرات، به استثنای معدود چهرههای تندرو، از این توافق به عنوان مفرّی برای پایان دادن به یک جنگ غیرقانونی و پرهزینه حمایت میکنند. از دیدگاه آنها کاهش تنشها در منطقه، علیرغم ایرادات تفاهمنامه، امری ضروری است.
پذیرش نقش محوری در یک ابتکار سیاسی کلان، ریسک بزرگی برای آینده سیاسی معاون رئیسجمهور به همراه دارد. تاریخ سیاسی ایالات متحده نشان داده است که برچسب زدن مسئولیت یک طرح جنجالی به یک چهره سیاسی، میتواند آرزوهای او را برای دستیابی به مقامات بالاتر به شدت با چالش مواجه کند یا او را سالها به انزوای سیاسی بکشاند. از منظر حقوقی نیز اختلافات جدی در کنگره بر سر لزوم تصویب این تفاهمنامه وجود دارد؛ زیرا دولتها اغلب با نامگذاری این توافقات به عنوان ابزارهای غیرتعهدآور یا توافقات اجرایی، از زیر بار الزام قانون اساسی برای تصویب معاهدات شانه خالی میکنند. ترامپ نیز با فرستادن این توافق به کنگره و ایجاد فضایی معکوس، به دنبال سلب مسئولیت کامل از خود و به چالش کشیدن دموکراتهاست. در این فضای مبهم و پر از بدبینی، معاون رئیسجمهور در موقعیت بسیار لغزندهای قرار گرفته است که شکست توافق میتواند به قیمت نابودی آینده سیاسی او تمام شود./منبع
