ایران همچنان یک تهدید در قاره آمریکا است

در روزهای پس از عملیات «چکش نیمه‌شب»، اداره مهاجرت و گمرک آمریکا یازده تبعه ایرانی را در هشت ایالت مختلف بازداشت کرد؛ یکی از این افراد عضو سابق سپاه پاسداران بود و گفته شده ارتباطش با حزب‌الله را پذیرفته است. فرد دیگری نیز در فهرست نظارت بر تروریست‌ها قرار داشت و برخی از بازداشت‌شدگان سوابق کیفری داشتند. این بازداشت‌ها، به ویژه پس از حملات هوایی به تأسیسات هسته‌ای ایران، بار دیگر نگرانی‌ها درباره فعالیت‌های جمهوری‌اسلامی و شبکه‌های متحد آن در نیم‌کره غربی را پررنگ ساخت.

جمهوری ‌اسلامی ایران در دهه‌های گذشته به گسترش نفوذ خود در آمریکای لاتین پرداخته و موارد مستندی از اقدامات تهاجمی آن وجود دارد. یکی از نمونه‌های برجسته، انفجار مرکز یهودیان بوئنوس‌آیرس در هجدهم جولای است که منجر به کشته‌شدن ۸۵ نفر شد. این اتفاق در حالی بوده که حزب‌الله مسئولیت بمب‌گذاری انتحاری در سفارت اسرائیل در همان شهر در سال ۱۹۹۲ را نیز برعهده گرفته بود که ۲۹ کشته برجای گذاشت. همچنین، دادستان فدرال آرژانتین که در حال تحقیق درباره بمب‌گذاری سال ۱۹۹۴ بود، در سال ۲۰۱۵ به قتل رسید. او قرار بود شهادت دهد و دولت وقت آرژانتین را به پنهان‌کاری درباره نقش جمهوری ‌اسلامی در این حمله متهم کند. پرونده قتل این دادستان همچنان حل‌نشده باقی مانده است.

آرژانتین در دولت فعلی خود، که یکی از نزدیک‌ترین متحدان اسرائیل محسوب می‌شود، گام‌هایی برای مقابله با این تهدیدات برداشته است. در سال ۲۰۱۹، حزب‌الله به عنوان یک سازمان تروریستی اعلام شد و در سال ۲۰۲۴ نیز حماس در این فهرست قرار گرفت. به‌تازگی، یک قاضی فدرال در بوئنوس‌آیرس حکم به محاکمه غیابی ۱۰ تبعه لبنانی و ایرانی به اتهام بمب‌گذاری سال ۱۹۹۴ صادر کرده است.

این تحولات امیدوارکننده هستند، اما بنیادگرایی اسلامی در دیگر نقاط آمریکای لاتین نیز گسترش یافته است. برزیل در سال ۲۰۲۳ به دو ناو جنگی جمهوری اسلامی اجازه پهلوگیری در بندر ریو‌دو‌ژانیرو را داد که نشان از گرمی روابط میان دو کشور داشت. همچنین، جمهوری ‌اسلامی با بولیوی در دوران ریاست‌جمهوری اوو مورالس، روابط نزدیکی برقرار کرده و ایدئولوژی ضدغربی مشترکی را دنبال می‌کنند. کوبا و نیکاراگوئه نیز از متحدان جمهوری‌اسلامی به شمار می‌روند.

تهران روابط عمیقی با کاراکاس برقرار کرده است و ونزوئلا با استفاده از فناوری ایران پهپاد تولید می‌کند. در رژه نظامی سال ۲۰۲۲، رئیس‌جمهور ونزوئلا پهپادهای مسلح ساخت این کشور را به نمایش گذاشت و از مدلی که هنوز در دست توسعه بود نیز رونمایی کرد. گزارش‌ها حاکی از آن است که تولید سالانه این پهپادها در ونزوئلا حدود پنجاه فروند است و قطعاتی برای مدل پیشرفته‌تر نیز تأمین می‌شود.

این پهپادها می‌توانند در صورت تصمیم ونزوئلا برای حمله به سرمایه‌گذاری‌های نفتی دریایی در گویان، بسیار کارآمد باشند. علاوه بر این، جمهوری ‌اسلامی قایق‌های تندرو حامل موشک ضدکشتی به ونزوئلا صادر می‌کند. مشاوران سپاه پاسداران از ساخت «حوثی‌های دریای کاراییب» صحبت می‌کنند؛ قایق‌های کوچک مجهز به موشک، مین و پهپادهای انتحاری که می‌توانند دسترسی ناوگان آمریکا یا متحدانش به جنوب اقیانوس اطلس را مختل کنند.

در صورت تلاش جمهوری اسلامی برای تلافی شکست‌های اخیر، احتمال استفاده از نیروهای متحد مخفی برای حمله به آمریکا یا متحدانش وجود دارد، همان‌گونه که در دهه ۱۹۹۰ در آرژانتین عمل کرد. تهران سال‌هاست که این شبکه را تقویت می‌کند و فعالیت‌های تأمین‌کنندگان مالی تروریسم اکنون فراتر از منطقه مرزی سه‌گانه میان برزیل، آرژانتین و پاراگوئه گسترش یافته و شامل بندر ایکیکه در شیلی، جزیره مارگاریتا در ونزوئلا و شهر کولون در پاناما نیز می‌شود.

در همین حال، جمهوری اسلامی با پروازهای مستقیم از تهران به کاراکاس، عوامل خود را قاچاق کرده و مقامات ونزوئلایی برای آن‌ها گذرنامه صادر می‌کنند تا بتوانند بدون جلب توجه در منطقه تردد کنند. برآوردهای اولیه نشان می‌دهد که در دوران خدمت یکی از مقامات سابق اداره مهاجرت ونزوئلا، سالانه حدود ۱۰ هزار نفر از غرب‌آسیا مدارک ونزوئلایی دریافت کرده‌اند.

وجود سلاح هسته‌ای در دستان افراط‌گرایان جمهوری اسلامی می‌تواند فاجعه‌بار باشد و تنها محدود به اسرائیل نخواهد بود. تصمیم آمریکا برای اعزام تیم بی‌ـ‌۲ نیز مأموریتی مهم و سرنوشت‌ساز بود. با این حال، نباید انتظار داشت که جمهوری اسلامی و نیروهای متحد آن در قاره آمریکا از این مبارزه دست بکشند./ منبع