بلوک ضداتیوپی سیسی؛ همگرایی راهبردی مصر، اریتره، سودان و سومالی
تشدید تنش‌های منطقه‌ای با آدیس‌آبابا و تجدید جنگ تیگرای، چهار کشور همسایه را به‌سوی همگرایی امنیتی و دیپلماتیک سوق داده است.
به گزارش اطلس دیپلماسی، مقاله‌ای تحلیلی با عنوان «بلوک ضداتیوپی سیسی؛ همگرایی راهبردی مصر، اریتره، سودان و سومالی» به قلم سام حماد (Sam Hamad) در نیو عرب (The New Arab) منتشر شده است. نویسنده استدلال می‌کند که هم‌پوشانی اختلافات آبی، مرزی و ژئوپلیتیکی قاهره، اسمره، موگادیشو و خارطوم با آدیس‌آبابا، زمینه‌ساز شکل‌گیری یک همگرایی غیررسمی اما اثرگذار علیه اتیوپی در شاخ آفریقا شده است. در ادامه، چکیده مطلب آمده است.
دیدار چهارجانبه عبدالفتاح السیسی با رهبران اریتره، سومالی و فرمانده ارتش سودان در حاشیه نشست اتحادیه آفریقا در العلمین، توجه محافل دیپلماتیک را به معادلات امنیتی شاخ آفریقا جلب کرده است. اگرچه قاهره شکل‌گیری یک ائتلاف رسمی نظامی را رد کرده و هدف این نشست را رایزنی‌های معمول منطقه‌ای دانسته است، اما هم‌زمانی این گردهمایی با بحران‌های جاری، نشان‌دهنده شکل‌گیری جبهه‌ای مشترک میان کشورهایی است که مناقشاتی جدی با آدیس‌آبابا دارند.
محور اصلی اختلاف مصر با اتیوپی بر سر سد النهضه و خطرات آن برای سهم تاریخی قاهره از آب نیل متمرکز است؛ پروژه‌ای عظیم که کنترل یک‌جانبه بر آن، تهدیدی راهبردی برای امنیت آبی مصر تلقی می‌شود. در سوی دیگر، سومالی پس از امضای یادداشت تفاهم جنجالی آدیس‌آبابا با منطقه خودمختار سومالی‌لند برای دستیابی به دریای سرخ، حاکمیت سرزمینی خود را در معرض تعرض دید و با وجود میانجی‌گری‌های منطقه‌ای، تنش در مناسبات دو کشور همچنان پایدار مانده است.
روابط اریتره و اتیوپی نیز پس از اتحاد کوتاه‌مدت در جنگ گذشته تیگرای، مجدداً دچار فروپاشی شد؛ تا جایی که پیگیری اهداف دریایی آدیس‌آبابا و تبادل اتهام درباره حمایت از گروه‌های مسلح، به قطع روابط دیپلماتیک انجامید. در همین حال، سودان علاوه بر پیامدهای سد النهضه و مناقشه دیرینه بر سر منطقه مرزی «الفشقه»، دولت اتیوپی را به پشتیبانی غیرمستقیم از نیروهای پشتیبانی سریع در جنگ داخلی این کشور متهم می‌کند.
شعله‌ور شدن دوباره درگیری‌ها در منطقه تیگرای و تسخیر مجدد مکله، این منازعات متقاطع را به اوج رسانده است. ادعای اتیوپی مبنی بر حمایت همسایگان از شورشیان که از سوی قاهره، اسمره و خارطوم رد شده، گستره بحران را فرامرزی کرده است. این وضعیت هرچند لزوماً به معنای تأسیس یک پیمان دفاعی مشترک نیست، اما انباشت هم‌زمان این چالش‌ها، اتیوپی را با کم‌سابقه‌ترین همگرایی منطقه‌ای از سوی همسایگانش روبه‌رو ساخته است./ منبع