جریمههای بیثمر واشنگتن در حسرت رسیدن به گرد پای دیپسیک
ممنوعیتهای جدید دولت آمریکا علیه مدل هوش مصنوعی دیپسیک نه تنها پیشرفت فناوری چین را متوقف نکرده، بلکه زیستبوم نوآوری خود آمریکا را با محدودیت روبهرو ساخته است.
به گزارش اطلس دیپلماسی، سرمقالهای با عنوان «جریمههای بیثمر واشنگتن در حسرت رسیدن به گرد پای دیپسیک» به قلم تحریریه گلوبال تایمز (Global Times Editorial) در گلوبال تایمز (Global Times) منتشر شده است. این سرمقاله با بررسی دستور وزارت امنیت داخلی آمریکا برای حذف محصولات شرکت دیپسیک از نهادهای فدرال، استدلال میکند که راهبرد متنباز چین توانسته است محاصره فناورانه واشنگتن را بشکند و از مدلهای انحصاری آمریکایی پیشی بگیرد. در ادامه، چکیده مطلب آمده است.
وزارت امنیت داخلی ایالات متحده در ۱۹ اکتبر با صدور اطلاعیهای رسمی، به تمامی نهادهای غیرنظامی فدرال دستور داد محصولات شرکت هوش مصنوعی «دیپسیک» (DeepSeek) و نهادهای وابسته به آن را از سامانههای فناوری اطلاعات خود حذف کنند و خرید یا استفاده از خدمات شخص ثالث مبتنی بر این فناوری را نیز ممنوع کرد. طنز ماجرا آنجاست که تنها دو روز پیش از اعلام این ممنوعیت، مدل جدید دیپسیک با نام «V4.۱-Flash-۱۰۱۷» با کسب هزار و ۶۷۰ امتیاز در بنچمارک «Code Arena: WebDev» رتبه نخست مدلهای متنباز را به دست آورد و از مدلهای بسته آمریکایی همچون «Claude Opus ۵» و «Grok ۴.۷» پیشی گرفت.
بررسی فهرست اتهامهای وزارت امنیت داخلی آمریکا نشان میدهد که تمامی ادعاها بر عبارات احتمالی و بدون سند استوار است؛ درست مشابه الگویی که پیشتر درباره شبکه نسل پنجم هوآوی و پلتفرم تیکتاک به کار گرفته شد. پس از آنکه دیپسیک توانست مدلی در تراز «R1» را با هزینه آموزشی حدود ۶ میلیون دلار بسازد و عملکردی همسطح مدلهای چندصد میلیون دلاری «OpenAI» ارائه دهد، اتهامهای اثباتنشده علیه آن مطرح شد. این در حالی است که ابلاغیه مذکور تاریخ ۲۴ جولای را بر خود دارد؛ یعنی در سه ماهی که این ممنوعیت عملاً برقرار بوده، دیپسیک در استدلال، کدنویسی، قابلیتهای عاملی و کنترل هزینه جهش کرده و از رقبای آمریکایی جلو زده است.
این تقابل ریشه در برخورد دو مسیر متفاوت در توسعه هوش مصنوعی دارد: «مهار بسته و انحصاری» در برابر «گشایش متنباز». دیپسیک از ابتدا وزنهای اصلی مدل، زنجیره ابزارها و مستندات فنی خود را به صورت رایگان و شفاف در اختیار توسعهدهندگان جهان قرار داده، در حالی که غولهای فناوری آمریکا رویکرد «جعبه سیاه» و انحصاری را دنبال کردهاند. تلاش واشنگتن برای مسدودکردن یک زیستبوم شفاف متنباز به بهانه امنیت ملی، اکنون به زیان شرکتهای آمریکایی تمام شده است.
در حالی که کنگره آمریکا به دنبال ممنوعکردن فروش نرمافزارهای مبتنی بر مدلهای چینی به دولت است، شرکتهای آمریکایی مانند «Snowflake» و «Vercel» پیشتر فناوری دیپسیک را در محصولات خود ادغام کردهاند و حتی یکی از مشاوران هوش مصنوعی دولت ترامپ اذعان کرده است که شرکتها نباید برای فرار از رقابت به حمایتهای اداری پناه ببرند. زمانی که بنگاههای کوچک و متوسط در سراسر جهان به مدلهای پیشرفته و کمهزینه متنباز دسترسی مییابند، سیاست انزواگرایی فناورانه واشنگتن خود در انزوا قرار میگیرد و تنها پایبندی به سازوکار گفتوگوی دوجانبه سران چین و آمریکا میتواند اعتماد متقابل را احیا کند./ منبع