اسرائیل عملیات ترور را در انگلیس اجرا خواهد کرد؟

در ماه اکتبر ۱۹۷۲، وائل زیوتر، نماینده سازمان آزادی‌بخش فلسطین در رم، پس از خروج به لابی آپارتمانش در کمینی از سوی دو عامل موساد یازده گلوله خورد و جان باخت؛ تیم عامل و پشتیبانی‌اش ظرف ساعاتی به اسرائیل بازگشتند. این اقدام نخستین ترور انتقامی پس از کشتار یازده ورزشکار اسرائیلی در المپیک مونیخ در سال ۱۹۷۲ بود و آغاز «عملیات خشم خدا» را رقم زد. در سال‌های بعد، اعضای گروه سیاه سپتامبر و افراد مرتبط با سازمان آزادی‌بخش در اروپا و لبنان با تلفن‌های منفجرشده، شلیک‌ها، بمب‌های زیر تخت هتل و حملات به آپارتمان‌ها هدف قرار گرفتند.

این اقدامات موجب بحران دیپلماتیک و محکومیت گسترده به‌خاطر نقض حاکمیت کشورها و دخالت در دستگاه قضایی اروپایی شد، اما برای اسرائیل و گلدا مئیر، مونیخ نقطه عطفی بود؛ دکترینی شکل گرفت که هیچ تروریستی نباید در خارج احساس امنیت کند. این سابقه تاریخی با حمله اخیر به رهبری حماس در دوحه پیوند دارد. قطر از سال ۲۰۱۲ میزبان رهبری سیاسی حماس است و با داشتن پایگاه هوایی العدید و حدود ۱۰ هزار نیروی آمریکایی و مقر سنتکام، تا کنون عموماً از حوزه ممنوعه برای ترور به‌شمار می‌رفت. با این ‌حال این پرسش مطرح است که آیا حمله در دوحه نشانه‌ای از رسیدن اسرائیل به نقطه تصمیمی مشابه مونیخ است، به‌ویژه پس از حملاتی مانند قتل ۶ اسرائیلی در ایستگاه اتوبوس اورشلیم و فشار برای آزادسازی گروگان‌ها.

 اظهارات ایال زمیر، رئیس ستاد ارتش اسرائیل، یادآور این جهت‌گیری است؛ او گفته «بخش عمده‌ای از رهبری حماس که باقی مانده در خارج است و ما به آن‌ها نیز خواهیم رسید» و وعده داده مأموریت را «در هر جا و با هر بردی» انجام دهند. اسرائیل ممکن است دو فعال در انگلیس، محمد سوالح و ظاهر براوی را به‌عنوان اشخاص مرتبط با حماس، اهداف احتمالی در اروپا و انگلیس بداند. سوالح که در دهه ۱۹۹۰ به انگلیس گریخت، متهم به هدایت عملیات در کرانه باختری و تسهیل انتقالات مالی به جناح نظامی حماس است؛ براوی نیز در مجلس به‌عنوان «عامل ارشد حماس در اروپا» نام برده شده و ارتباطاتی از طریق نهادهای مدنی دارد.

در فوریه ۲۰۲۵ چهار متهم مرتبط با حماس در برلین به ‌اتهام سازماندهی انبارهای سلاح و طرح حمله به سفارت اسرائیل، فرودگاه تمپل‌هوف و پایگاه رامشتاین محاکمه شدند؛ مقامات دانمارک و هلند نیز دستگیری‌هایی انجام دادند.

در ماه می ۲۰۲۵ آلمان برای ماجد الزیر، مشکوک به هماهنگی فعالیت‌های حماس در اروپا، حکم بازداشت اروپایی صادر کرد و احتمالاً به سوئد یا ترکیه گریخته است. مقاله ترکیه و به‌ویژه استانبول را به‌عنوان پایگاهی رو به رشد برای شبکه‌های حماس معرفی می‌کند؛ از جمله زاهر جبارین، سهیل الهندی و خلیل الحیه که گفته می‌شود در استانبول فعال‌اند و مقاله هشدار می‌دهد این شهر می‌تواند محوری برای عملیات علیه اروپا شود.

حمله دوحه چهره‌هایی مانند خلیل الحیه، نایب‌رئیس حماس را هدف گرفت و دولت‌های اروپایی با صدور احکام بازداشت و دستگیری‌های منطقه‌ای، از جمله شکایت آلمان علیه ماجد الزیر که به‌عنوان «نماینده مخفی حماس در آلمان» توصیف می‌شود، با تهدیدها و شبکه‌های مشکوک مقابله می‌کنند و این روند واکنش‌های دیپلماتیک به‌دنبال دارد. موساد علاوه بر ترورهای سنتی به مجموعه‌ای از ابزارهای غیرکشنده مانند مداخلات مالی، خرابکاری سایبری، عملیات روانی و حقوقی مجهز است و هر تصمیم برای تعقیب رهبران حماس در خارج می‌تواند به جهانی‌شدن جنگ و گسترش آن به خیابان‌های نزدیک بینجامد./ منبع