حملات ایران استراتژی پایگاههای ثابت آمریکا را منسوخ کرد؟
حملات موشکی ایران بازدارندگی پایگاههای ثابت آمریکا در خلیج فارس را به چالش کشیده است.
به گزارش اطلس دیپلماسی، یادداشتی با عنوان «حملات ایران راهبرد پایگاههای ثابت آمریکا را منسوخ کرد؟» نوشته تام اوکانر (Tom O'Connor) در نیوزویک (Newsweek) منتشر شده است. این یادداشت به این موضوع میپردازد که حملات موشکی و پهپادی گسترده ایران به تاسیسات نظامی آمریکا در جریان بحران اخیر، پایداری راهبردی پایگاههای ثابت و بزرگ واشنگتن در نزدیکی مرزهای ایران را زیر سوال برده و لزوم بازنگری بنیادین در چیدمان نیروهای سنتکام را برجسته کرده است. در ادامه، چکیده این مطلب آمده است.
حملات گسترده موشکی و پهپادی به پایگاههای نظامی ایالات متحده در جریان مناقشه چهارماهه اخیر با ایران، تردیدهای جدی را درباره کارایی و پایداری میانمدت این تاسیسات بزرگ و ثابت در نزدیکی خلیج فارس ایجاد کرده است. مقامات نظامی پیشین و تحلیلگران برجسته امنیتی اکنون بر این باورند که استقرار پایگاههای بزرگی نظیر العدید در قطر، که یادگار تصمیمات دوران جنگ سرد و نبردهای پس از ۱۱ سپتامبر است، در برابر جنگهای ترکیبی مدرن بهشدت آسیبپذیر شده است. قرار گرفتن ستاد پیشین سنتکام در فاصله کوتاهی از مرزهای ایران، با توجه به توسعه روزافزون توان موشکی تهران، خطایی راهبردی ارزیابی میشود که کارکرد بازدارندگی این نیروها را به یک نقطه ضعف راهبردی و اهرم فشاری برای طرف مقابل تبدیل کرده است. آسیبهای وارده به زیرساختها در جریان درگیریهای اخیر و تحمیل هزینههای سنگین بازسازی، خط بطلانی بر این فرضیه سنتی کشید که حضور فیزیکی نیروها ضامن امنیت منطقه و پرسنل آمریکایی است.
در همین راستا، طرحهایی برای تغییر آرایش نظامی واشنگتن و انتقال این تجهیزات و قابلیتهای دفاعی به سمت مناطق غربیتر منطقه در حال بررسی است. این رویکرد جدید بر انعطافپذیری، توانایی جابهجایی سریع و مدیریت سیگنالهای الکترومغناطیسی متمرکز است تا شناسایی و هدفگیری مواضع آمریکا را برای سیستمهای نظارتی و فضایی دشمن دشوارتر کند. اسرائیل به دلیل بهرهمندی از شبکه پدافند هوایی بسیار مستحکم، به عنوان یکی از گزینههای اصلی برای تجمیع تجهیزات حساس و گرانقیمت غربی مطرح شده است؛ در حالی که حضور در خلیج فارس باید به تقویت لایههای دفاع ضدموشکی و پهپادی محدود شود. علاوه بر این، منتقدان استدلال میکنند که میزبانی کشورهایی مانند قطر و ترکیه از نیروهای آمریکایی، نوعی مصونیت سیاسی برای رفتارهای مخرب آنها ایجاد کرده و بازنگری در این توافقات به نفع امنیت ملی واشنگتن خواهد بود.
این تحولات نظامی، مسیر دیپلماسی را نیز تحت تاثیر قرار داده است. در بند چهارم پیشنویس تفاهمنامهای که میان رؤسای جمهور آمریکا و ایران امضا شده، واشنگتن متعهد شده است که ظرف ۳۰ روز پس از دستیابی به توافق نهایی، نیروهای خود را از مجاورت مرزهای ایران خارج کند. این تصمیم اگرچه ممکن است یک امتیازدهی دیپلماتیک به نظر برسد، اما با راهبرد کلان کاهش حضور نظامی در جهان و ترغیب متحدان به مشارکت بیشتر در تامین هزینههای امنیتی همخوانی دارد. جنگ اخیر نشان داد که پنتام نیازمند یک بازسازی ساختاری عمیق برای هماهنگی با سرعت تغییرات فناوریهای نظامی است و تداوم حضور سنتی در پایگاههای ثابت، فرآیند مهار ایران را دشوارتر خواهد کرد./منبع
