آیا ترامپ به پایان راه رسیده است؟
شکست انتخاباتی جمهوریخواهان، متحدان ترامپ را برای برکناری او تحت فشار قرار داده است.
به گزارش اطلس دیپلماسی یادداشتی با عنوان «آیا ترامپ به پایان راه رسیده است؟» نوشته کریستوفر کالدول (Christopher Caldwell) در نشریه اسپکتیتور (The Spectator) منتشر شده است که با بررسی پیامدهای انتخابات میاندورهای آمریکا، تغییر آرایش نسلی و تحولات در پایگاه رأی جمهوریخواهان، احتمال تضعیف حمایت سیاسی از دونالد ترامپ و فراهمشدن زمینه استیضاح و برکناری او را بررسی میکند. در ادامه، چکیده این یادداشت را میخوانید.
نتایج انتخابات میاندورهای آمریکا میتواند فراتر از یک جابهجایی معمول در کنگره، نشانهای از تحول ساختاری در موازنه سیاسی این کشور باشد. پیروزی دموکراتها و کسب حدود ۵۰ کرسی در مجلس نمایندگان، از نظر گستردگی و ماهیت با بسیاری از موجهای انتخاباتی گذشته تفاوت دارد. در انتخاباتهای پیشین، بخش مهمی از کرسیهای جابهجاشده متعلق به حوزههایی بود که بهطور سنتی به حزب پیروز گرایش داشتند و صرفاً پس از یک پیروزی بزرگ ریاستجمهوری، موقتاً در اختیار حزب رقیب قرار گرفته بودند. اما این بار، دموکراتها توانستهاند در مناطقی که پیشتر پایگاه جمهوریخواهان محسوب میشدند، پیروزیهایی به دست آورند. از این منظر، نتیجه انتخابات را نمیتوان صرفاً بازگشت کرسیها به گرایش سیاسی طبیعی آنها دانست.
با این حال، میزان اهمیت این تحول همچنان به رفتار سیاسی دموکراتها در دوره پس از انتخابات وابسته است. بخشی از جریان این حزب بهسمت سیاستهای سوسیالیستی و اقتصادی رادیکالتر حرکت کرده، اما این گرایش هنوز در اقلیت قرار دارد و از حمایت گسترده عمومی برخوردار نیست. همچنین، بازگشت احتمالی حزب به منازعات هویتی و مسائل مرتبط با نژاد و جنسیت میتواند بخشی از سرمایه سیاسی حاصل از پیروزی اخیر را تضعیف کند. بنابراین، دوام دستاوردهای دموکراتها به توانایی آنها در حفظ انسجام سیاسی و ارائه دستورکاری متناسب با مطالبات رأیدهندگان بستگی دارد.
یکی از عوامل مهم این تغییر، تحولات جمعیتی و نسلی در جامعه آمریکاست. نسل بیبیبومرها که برای دههها نقش تعیینکنندهای در انتخابات و سیاستگذاری عمومی داشتهاند، بهتدریج از صحنه سیاسی کنار میروند. در مقابل، نسلهای جوانتر سهم بیشتری در شکلدهی به معادلات انتخاباتی پیدا میکنند. تفاوت میانگین سنی سناتورهای کناررفته، حدود ۶۹ سال، با جانشینان آنها که بهطور متوسط ۵۵ سال دارند، نشانهای از این جابهجایی نسلی است. این تحول میتواند به تغییر اولویتهای سیاسی و کاهش نفوذ الگوهای سنتی رأیدهی منجر شود.
پیامد مستقیم این وضعیت برای دونالد ترامپ، افزایش آسیبپذیری سیاسی اوست. دموکراتها با در اختیار داشتن اکثریت مجلس نمایندگان میتوانند روند استیضاح را آغاز کنند؛ اما محکومیت و برکناری رئیسجمهور در سنا به رأی دوسوم سناتورها نیاز دارد. در شرایط فعلی، دموکراتها بهتنهایی حدود دوازده رأی برای رسیدن به این حدنصاب کم دارند و تحقق چنین سناریویی مستلزم همراهی شماری از جمهوریخواهان خواهد بود.
با وجود این، محاسبات سیاسی جمهوریخواهان نیز در حال تغییر است. در انتخابات اخیر، حتی در ایالتهای بهشدت جمهوریخواه مانند تگزاس، اوهایو، کانزاس و آیووا، نشانههایی از نارضایتی رأیدهندگان نسبت به سیاستمدارانی دیده شد که همچنان از ترامپ حمایت میکنند. شکست گرگ ابوت، فرماندار تگزاس و متحد سیاسی ترامپ، با اختلاف هفت درصدی، از نمونههای این وضعیت است. واکنش جیدی ونس به شکست انتخاباتی نیز نشان میدهد که ادامه حمایت بیقیدوشرط از ترامپ ممکن است برای سیاستمداران جمهوریخواه هزینه انتخاباتی داشته باشد. در نتیجه، مسئله اصلی فقط نارضایتی عمومی از رئیسجمهور نیست، بلکه افزایش حساسیت رأیدهندگان نسبت به عملکرد و مواضع نمایندگان جمهوریخواه حامی اوست.
در عرصه نظارت سیاسی نیز دموکراتها قصد دارند تحقیقات گستردهای درباره اتهامات فساد در دولت ترامپ برگزار کنند. موضوعاتی مانند دریافت هواپیمای بوئینگ از قطر و سرمایهگذاری مقامهای اماراتی در شرکت رمزارزی مرتبط با خانواده ترامپ و استیو ویتکاف، از جمله پروندههایی هستند که میتوانند به محور جلسات نظارتی کنگره تبدیل شوند. هرچند غیرقانونیبودن این اقدامات هنوز اثبات نشده، اما تعارض احتمالی آنها با روح قانون اساسی و الزامات شفافیت در منافع عمومی، زمینهساز فشار سیاسی خواهد بود.
اختیار گسترده رئیسجمهور برای صدور عفو نیز لزوماً راهحل سادهای برای مدیریت این بحران نیست. صدور عفو میتواند مانع پیگیری برخی مسئولیتهای کیفری شود، اما در مقابل، ممکن است افراد عفوشده را در موقعیتی قرار دهد که دیگر نتوانند با استناد به حق سکوت و خطر خوداتهامی از پاسخگویی در کنگره خودداری کنند. بنابراین، تلاش برای پنهانکردن نقش احتمالی رئیسجمهور در معاملات بحثبرانگیز میتواند اعضای خانواده او را نیز در معرض پرسشگری و تحقیقات سیاسی قرار دهد.
در نهایت، تحولات نهادی آمریکا و افزایش امکان برکناری رئیس دولت در میانه دوره، مسئله جانشینی را نیز برجسته کرده است. اگر ترامپ تا انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۸ در قدرت باقی بماند، ممکن است به عاملی تعیینکننده در رقابت انتخاباتی دموکراتها تبدیل شود. از این رو، جمهوریخواهان با یک ملاحظه راهبردی روبهرو هستند: ادامه حمایت از ترامپ و ورود به انتخابات ۲۰۲۸ با او، یا پذیرش احتمال انتقال قدرت به جیدی ونس. این معادله نشان میدهد که آینده سیاسی ترامپ بیش از گذشته به میزان وفاداری جمهوریخواهان و محاسبات انتخاباتی آنها وابسته شده است./ منبع