حملات هوایی آمریکا بحران امنیتی نیجریه را حل نخواهد کرد

در ساعات اولیه ۲۵ دسامبر ۲۰۲۵، شلیک بیش از دوازده فروند موشک تاماهاوک از ناوشکن «یواس‌اس پل ایگناتیوس» در خلیج گینه به‌سمت شمال غربی نیجریه، فاز جدیدی از مداخله نظامی واشنگتن در آفریقا را رقم زد. دونالد ترامپ در بیانیه‌ای تند، این عملیات را پاسخی به کشتار «بی‌سابقه مسیحیان» توسط «تفاله‌های تروریست داعش» توصیف کرد. با این حال، هدف قرار دادن سوکوتو  -پایتخت معنوی مسلمانان نیجریه- با علامت سؤال‌های بزرگی روبروست؛ چرا که کانون فعالیت‌های داعش (ISWAP) و بوکوحرام صدها کیلومتر دورتر در شمال شرقی کشور قرار دارد. حملات اخیر ظاهراً گروه نوظهور «لاکوراووا» (Lakurawa) را هدف قرار داده که پیوندهای آن با داعش هنوز به‌طور قطعی اثبات نشده است. گزارش‌های محلی از روستای «جابو» حاکی از آن است که ساکنان از انفجارهای مهیبی خبر داده‌اند که آسمان را سرخ کرده بود، اما شواهدی از حضور پایگاه‌های سازمان‌یافته تروریستی در این نقاط مسکونی دیده نمی‌شود.

تحلیلگران امنیتی معتقدند که تقلیل بحران نیجریه به یک «جنگ مذهبی» علیه مسیحیان، نادیده‌گرفتن واقعیت‌های پیچیده میدانی است. در حالی که ترامپ بر حفاظت از مسیحیان تأکید دارد، آمارهای سال ۲۰۲۵ نشان می‌دهد که اکثریت قربانیان خشونت‌ها در شمال نیجریه، مسلمانانی هستند که توسط گروه‌های راهزن یا جهادی‌های تندرو به‌دلیل مخالفت با ایدئولوژی آن‌ها کشته شده‌اند. عملیات نظامی آمریکا در روز مقدس مسیحیان و در منطقه‌ای با حساسیت مذهبی بالا مثل سوکوتو، ریسک بازتولید روایت «جنگ صلیبی غرب علیه اسلام» را به‌شدت افزایش داده است. این موضوع می‌تواند به‌جای تضعیف تروریسم، به ابزاری برای یارگیری گروه‌های افراطی تبدیل شود. ریشه ناامنی در شمال غربی نیجریه نه در ایدئولوژی، بلکه در فروپاشی اقتصاد روستایی، رقابت بر سر زمین و غیبت نهادهای دولتی نهفته است که با بمباران هوایی قابل ترمیم نیست.

واکنش دولت نیجریه به این حملات دوگانه بوده است؛ در حالی که وزیر امور خارجه از «همکاری راهبردی و اطلاعاتی» سخن می‌گوید، مقامات محلی و نمایندگان پارلمان سوکوتو نسبت به ایجاد وحشت در میان غیرنظامیان و تخریب ساختمان‌ها در مناطقی نظیر «اوفا» معترض هستند. پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، با انتشار پیامی هشدار داد که «این آغاز راه است»، که نشان‌دهنده احتمال تداوم حملات موشکی در سال ۲۰۲۶ است. با این حال، منتقدان هشدار می‌دهند که این حملات نمادین تنها برای رضایت پایگاه رای تبشیری (Evangelical) ترامپ طراحی شده و بدون سرمایه‌گذاری در پلیس محلی، دیالوگ اجتماعی و فقرزدایی، خروجی پایداری نخواهد داشت. نیجریه در سال ۲۰۲۶ با چالش بزرگی روبروست: حفظ حاکمیت ملی در برابر مداخلات «هفت‌تیرکشی» واشنگتن و هم‌زمان مقابله با بحران امنیتی که اکنون ابعاد بین‌المللی خطرناکی پیدا کرده است./ منبع