چرا اسرائیل به‌دنبال آتش‌بس موقت در غزه است تا نسل‌کشی خود را ادامه دهد

تقریبا ۲ سال پس از آغاز حملات بی‌رحمانه اسرائیل به غزه، این کشور دوباره به فکر آتش‌بس موقتی با مقاومت فلسطینی افتاده است. دو آتش‌بس کوتاه‌مدت قبلی نیز به‌سرعت به خشونت‌های جدید تبدیل شدند. اما آیا جنگ نسل‌کشی اسرائیل به پایان می‌رسد؟ این سؤال در پس پیشنهاد آتش‌بس جدید قرار دارد و این تردید را ایجاد می‌کند که آیا اسرائیل به‌دنبال پایان‌دادن به جنگ است یا صرفاً به‌دنبال فرصتی برای آماده‌سازی حمله بعدی است.

این بار، میانجی‌گری‌هایی از سوی قطر و ایالات متحده با نقشی کم‌تر برای مصر در حال انجام است که به دنبال توقف ۶۰روزه جنگ هستند. این توافق بستگی به تعهد دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، دارد که در صورت پیشرفت مذاکرات، آتش‌بس تمدید شود.

این مذاکرات تغییرات عمیقی را در دکترین امنیتی اسرائیل نشان می‌دهند. بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، بارها اعلام کرده که قصد دارد آینده غزه را فراتر از یک وقفه موقت در جنگ شکل دهد. او بر این باور است که باید مقاومت فلسطینی خلع سلاح شود، حاکمیت حماس از بین برود و هیچ تهدیدی از این منطقه باقی نماند. در چشم‌انداز اسرائیل برای «روز بعد»، حتی جایی برای دولت خودگردان فلسطین در غزه وجود ندارد.

اسرائیل ممکن است فقط به یک نیروی شبه‌نظامی تحت حمایت دولت اشغالی یا نیروهای امنیتی عرب برای حمایت از تجار یا طایفه‌ها در غزه رضایت دهد تا زمانی که دولت خودگردان فلسطین «اصلاح» شود و اسرائیل کنترل امنیتی و نظامی را حفظ کند. این طرح با آرزوی دیرینه دولت راست‌گرای اسرائیل برای بازگشت به شهرک‌سازی‌های غیرقانونی در شمال غزه هم‌راستا است. نتانیاهو به ارتش خود فشار می‌آورد تا در رفح یک «شهر چادری» برای جابه‌جایی ششصد هزار فلسطینی بسازد، که به‌وضوح طرحی برای دست‌کاری جمعیتی است.

پیشنهاد آتش‌بس ۶۰روزه شامل عقب‌نشینی تدریجی اسرائیل از غرب به شرق، توقف حملات هوایی، اجازه ورود کمک‌های انسانی و تبادل زندانیان است. برخلاف آتش‌بس‌های قبلی، حضور ترامپ به‌عنوان یک تضمین مطرح‌شده که ارتش اشغالی پس از پایان مهلت دوباره حمله نخواهد کرد، همان‌طور که در آتش‌بس ماه مارس این اتفاق افتاد.

با این حال، اسرائیل همچنان معتقد است که به هدف اصلی خود، یعنی نابودی حماس، نرسیده است. یکی از مقامات اسرائیلی به‌تازگی گفته است: «انعطافی که نشان داده‌ایم راه را برای توافق هموار می‌کند، اما نتانیاهو به‌وضوح قصد ندارد جنگ را پایان دهد.»

یکی از ابزارهای فشار بر مقاومت فلسطینی، استفاده از بازسازی غزه است. اسرائیل پیشنهادی فریبکارانه برای اجازه ورود کمک‌های مالی قطری و بین‌المللی به غزه در دوران آتش‌بس مطرح کرده است که هدف آن فریب حماس است تا جنگ را تمام‌شده بپندارد. این در حقیقت یک فریب محاسبه‌شده از سوی اسرائیل برای ایجاد این توهم است که جنگ در حال پایان است.

یک نقطه‌ اصلی در این مذاکرات، طرح جدید «کریدور مورگ» است که میان خان یونس و رفح کشیده شده تا مشابه کریدور فیلادلفیا، غزه را از مصر جدا کند. این کریدور از نظر اسرائیل برای امنیت کشور حیاتی است و آن‌ها قصد دارند از آن برای ایزوله کردن شهر چادری رفح از شمال غزه استفاده کنند.

هدف واقعی نتانیاهو این است که دستاوردهای راهبردی برای مرحله پس از جنگ را به‌دست آورد. او اخیراً در سفر خود به واشنگتن خواسته است که ایالات متحده تضمین کتبی بدهد که به اسرائیل اجازه خواهد داد حتی تحت یک آتش‌بس رسمی، جنگ خود را ادامه دهد. این تضمین به‌عنوان پوشش سیاسی برای نتانیاهو در داخل کشور، به‌ویژه برای آرام‌کردن شرکای افراطی ائتلافش مانند ایتامار بن‌گویر و بتسالل اسموتریچ، که خواستار نابودی کامل حماس هستند، مورد استفاده قرار خواهد گرفت.

در نهایت، این آتش‌بس پیشنهادی نمی‌تواند به‌عنوان پایان جنگ در نظر گرفته شود. تل‌آویو به‌دنبال فرصتی است تا نقشه جمعیتی و امنیتی غزه را دوباره ترسیم کند، در حالی که حماس در تلاش است تا موقعیت خود را در میدان جنگ تقویت کند. این فقط یک وقفه تاکتیکی است، نه یک طرح صلح واقعی./ منبع