طرح ایران برای دریافت حق بیمه از کشتیها در تنگه هرمز پس از پایان توافق با آمریکا
تهران با تأسیس یک نهاد جدید، در حال پایهریزی سیستم ترانزیتی جدیدی در این شاهراه حیاتی است، اما برای تثبیت حقوقی آن به همراهی عمان نیاز دارد.
بر اساس گزارشهای متعدد رسانهای، ایران قصد دارد پس از پایان توافق ۶۰ روزه موقت با آمریکا (موسوم به یادداشت تفاهم اسلامآباد)، از کشتیهای عبوری از تنگه هرمز «حق بیمه» دریافت کند. این اقدام که توسط نهاد تازه تأسیس «سازمان تنگه خلیج فارس» (PGSA) مدیریت میشود، گامی برای تثبیت حاکمیت ایران بر این آبراهه است. در نامه ارسالی این سازمان به شرکتهای کشتیرانی آمده است که این پوشش بیمهای در حال حاضر رایگان است، اما در آینده اجباری و پولی خواهد شد. همچنین مسیر عبوری کشتیها باید دقیقاً از مجاورت جزیره لارک تعیین شود و هرگونه انحراف از آن تخلف محسوب خواهد شد.
صنعت کشتیرانی جهانی در قبال این طرح به دو دسته تقسیم شده است؛ برخی مالکان بزرگ یونانی مانند اوانجلوس ماریناکیس آمادگی خود را برای پرداخت این هزینه در ازای امنیت ترانزیت اعلام کردهاند، در حالی که مالکان غربی و نخستوزیر یونان به شدت با آن مخالفند. از نظر حقوقی، ایران با تغییر عنوان «حق عبور» به «حق بیمه خدمات ایمنی»، به الگوهایی چون اقدامات استرالیا در تنگه تورس یا پیمان مونترو توسط ترکیه استناد میکند. در این میان، همراهی عمان کلیدی است؛ چرا که مخالفت مسقط میتواند مسیر جایگزینی در آبهای عمان ایجاد کند. این موضوع تا جایی تنشزا شده که دونالد ترامپ پیشتر تهدید کرده بود در صورت عدم برائت عمان از طرحهای درآمدی ایران در هرمز، این کشور را «منفجر» خواهد کرد./میدل ایست آی
